Arauak prebentzio-neurri batzuk aldatzen ditu, osasun publikoa eta zehapen-erregimena babesteko. Konstituzio-kontrakotasuneko oharpenak jaso dituzte neurri horiek
Madrilen, 2021eko martxoaren 16an.- Ministroen Kontseiluak erabaki du Estatuko Kontseiluari irizpen bat eskatzea Galiziako 8/2021 Legearen zenbait apartaturen konstituzio-kontrakotasunari buruz. Lege horrek aldatu egiten du Osasun Autonomikoaren 8/2008 Legea.
Arauak hainbat aldaketa egiten ditu prebentzio-neurrietan, osasun publikoa eta zehapen-araubidea babesteko. Dagozkien ministerio-sailek konstituzio-kontrakotasuneko oharrak egin dizkiete neurri horiei.
Estatu Kontseiluaren Batzorde Iraunkorrari egingo zaio eskaera urgentziaz. Batzordeak martxoaren 23ra arteko epea izango du irizpena emateko. Konstituzio-kontrakotasuneko errekurtsoa jartzeko epea 2021eko maiatzaren 26an amaituko da.
Lege Organikoaren erreserba
Aurkaratzea planteatzen da arau autonomikoak murrizketak eta mugak ezartzen dizkielako Oinarrizko Eskubideei; izan ere, Espainiako Konstituzioaren 81. artikuluaren arabera, Lege Organiko bati erreserbatuta daude, eta, beraz, Estatuko legegileak bakarrik eman dezake.
Ildo horretan, arau autonomikoak zehatz-mehatz arautzen ditu osasun-krisien aurrean osasun publikoa babesteko ezohiko mekanismoak, Estatuko legeriarekin alderatuta, eta oinarrizko eskubideak azpimarratzen ditu, Estatuko Lege Organikoaren garapen soiltzat hartu ezin den moduan.
Hori da 5. artikuluaren kasua, zeinak osasun publikoaren arloko beste prebentzio-neurri batzuen artean ezartzen baitu autonomia-erkidegoak “gaixotasuna prebenitzeko neurri profilaktikoen mende jarri ahalko dituela, txertaketa edo immunizazioa barne”.
Osasun publikoaren arloan prebentzio neurriak gehitzen dituen 7. artikuluan ere, lege autonomikoak Lege Organikoaren erreserba urratzen du.
Era berean, Konstituzioaren aurkakoak izango lirateke 12., 13., 14. eta 15. zenbakietan jasotako aurreikuspenak, 5. zenbakian eta hurrengoetan araututako jokabideekin lotutako arau-hausteen eta zehapenen araubidea osatzen baitute.
Ohiz kanpoko egoerak
Bestalde, arauak Konstituzioaren 116. artikulua urratu dezake, salbuespenezko estatuak arautzen dituena. Indarrean dagoen alarma-egoeraren esparruan, autonomia-erkidegoek eskuordetzan emandako eskudantziak dituzte, eta eskuduntza horiek ezin dira erabili lege arrunt hau onartzeko beren eskumenen “kudeaketa arruntari” dagozkion ahalmenak balira bezala.
Estatuko eskumenak
Konstituzioak jasotzen dituen osasunaren oinarrien eta koordinazio orokorraren gainean Estatuak duen eskumen esklusiboa ere alegatzen da.
Azkenik, herritarrak legeak jasotzen duen txertoa hartzera behartzeari dagokionez, ulertzen da, Lege Organikoaren erreserbari eta Estatuak osasun arloan duen eskumenari eragiteaz gain, ez duela aintzat hartzen Espainian COVID 19aren aurkako Txertaketa Estrategia, Osasun Sistema Nazionaleko Lurraldearteko Kontseiluak urtarrilaren 28an onartua eta nahitaez bete beharrekoa. Estrategiak jasotzen duenez, txertaketa borondatezkoa izango da.