Espainiako Gobernuak Memoria Demokratikorako Leku izendatuko ditu Madrildik Burgoserako zuzeneko trena eraiki zuten zigor-destakamenduak, diktadura garaian. Hala iragarri du gaur, Lozoyuelan (Madril), Fernando Martinez Memoria Demokratikorako Estatu idazkariak, bide-azpiegitura horretan erdi-esklabotzako baldintzetan lan egin zuten preso errepublikanoak omentzeko ekitaldian.
1941 eta 1955 urteen artean, 6.000 preso inguruk beren zigorrak berrerosi zituzten trenbide horren eraikuntzan. “Hemen gertatu zena garrantzi historiko berezikoa da eta memoria kolektiboan oihartzuna izan behar du”, adierazi du Martinezek, Francisco Martin Espainiako Gobernuak Madrilen duen ordezkariak, biktimen familiek eta elkarte memorialisten ordezkariek lagunduta.
Burgoserako tren zuzena, joan den mendeko hogeiko hamarkadan sortutako estatu proiektua, hiriburuaren eta Espainia iparraldeko probintzien arteko distantzia eta denborak murrizteko asmoz, frankismoan zigortutako eskulana erabili zuten hainbeste proiektuetako bat izan zen herrialde osoan.
Kasu honetan, 11 destakamendu izan ziren, lan behartuekin eta “miseriaz, gosez eta zimitzez inguratuta”, bide honetako zelaiguneak, tunelak, biaduktuak, geltokiak, geralekuak, merkantzia-kaiak eta lotura-errepideak eraiki zituztenak, Mesedetako Patronatuaren Lanaren Aldeko Zigorren Berrerospen sistemaren arabera.
Langile horietako asko atxilotuak izan ziren eta gerra-kontseiluek heriotza-zigorra ezarri zieten matxinadarekin bat egiteagatik, ondoren 30 urte eta egun bateko espetxe-zigorra ezarri zieten, edo zigor txikiagoak, delitua matxinadari laguntzea baldin bazen.
Familien barne-erbesteratzea
Emakume asko, beren seme-alabekin batera, destakamendu hauetara joan ziren beren senarrengandik hurbil egon ahal izateko, Espainiako familia askori eragin zien barne-erbesteratze fenomenoa izanik.
Estatu idazkariak eskerrak eman dizkie elkarte memorialistei, familiei, Madrilgo Sierra Orkestra Gazteari eta La Cabrera BHIko ikasleei, eta Espainiako Gobernuak Lozoyuelan bizi izandakoak bezalako gertaerak argitara ateratzen jarraitzeko borondatea duela nabarmendu du. Ildo horretan, nabarmendu zuen garrantzitsua dela destakamendu horiek Oroimen Leku gisa deklaratzea; izan ere, horien espedientearen hasiera gaur bertan argitaratu da BOEn.