Nafarroako Gobernu Ordezkaritzak aurtengo meninak eman dizkie Nafarroako Berdintasunaren aldeko Emakume edota Feministen Koordinakundeari (COMFIN), Iruñeko Abokatuen Elkargoko Emakumeari Laguntza Juridikoa emateko Zerbitzuari (SAM), Psikologia Juridiko eta Forentseko Institutuari (PSIMAE), eta Mendillorriko Bigarren Hezkuntzako Institutuari. Emakumeen aurkako indarkeria errotik kentzeko konpromisoa hartu duten erakunde, instituzio eta pertsonen aitortza da. Berdintasun Ministerioaren menpe dagoen Genero Indarkeriarako Gobernu Ordezkaritzak sustatuta, Meninen banaketa azaroaren 25ean ospatzen den Emakumeen Aurkako Indarkeria Ezabatzeko Nazioarteko Eguna ospatzeko ekitaldien barruan kokatzen da.
Errekonozimenduetako bat COMFINentzat da, Nafarroako Berdintasunaren aldeko Emakume edota Feministen Koordinakundearentzat. Gobernuz kanpoko erakundea da, eta 2012an sortu zen, emakumeen elkarte-mugimenduak berak hala eskatuta: topaketarako gune bat izateko, elkarteak indartzeko, eta emakumeen arteko lan- eta laguntza-sareak sortzeko. COMFINek berdintasunaren sustapenean, feminismoan, berau osatzen duten elkarteen parte-hartze publikoan eta emakumeen asoziazionismoa indartzen lan egiten du. Indarkeriaren prebentziorako eta prestakuntzarako proiektuak garatzen ditu, baita jardunbide feminista egokiei buruzkoak ere.
Beste meninetako bat Iruñeko Abokatuen Elkargoko (SAM) Emakumeari Laguntza Juridikoa Emateko Zerbitzuarentzat da. 1998an sortu zen, eta indarkeriaren edo genero-diskriminazioaren biktima diren emakumeei aholkularitza eta laguntza juridikoa ematea du helburu. Horrez gain, etengabeko guardiako larrialdi-zerbitzua du, urteko 365 egunetako 24 orduetan. Zerbitzu hori 112 zenbakira deituta aktibatzen da, eta tratu txarren edo sexu-erasoen biktima izan diren eta orientatzeko eta laguntzeko abokatu baten premiazko esku-hartzea eskatzen duten emakumeei zuzenduta dago.
Gainera, Gobernuak Nafarroan duen Ordezkaritzak PSIMAE, Psikologia Juridiko eta Forentseko Institutua, aintzat hartzen du. Kabinete psikologiko horrek 25 urte daramatza emakumearen aurkako indarkeriaren arloan lan egiten, batez ere, hiru arlotatik. Alde batetik, arlo juridiko eta forentse bat du, zuzenbidearen profesionalei aholkularitza eskaintzen diena eta auzitegiko peritu-txostenak eta txosten psikologikoak egiten dituena. Bestetik, ikuspegi kliniko batetik, tratamendu psikologikoa eskaintzen baitie biktimei zein erasotzaileei. Eta, azkenik, prestakuntza eta ikerketa arlo batekin.
Azkenik, Mendillorriko Bigarren Hezkuntzako Institutuak menina bat jasoko du. Titularitate publikoko zentroa da, hezkuntza ikuspegi global eta integraletik, inklusibotik eta eskuduntzetatik ulertzen duena. Hezkidetza talde oso aktiboa du, ikasleak ekintza ugaritan inplikatzen dituena, urtero azaroaren 25aren inguruan egiten dituztenak bezala. Horrez gain, Bizikidetzarako eta Eskola Segurtasuna Hobetzeko Plan Zuzentzailearen tailerrak ere ematen ditu, pornografiaren, emakumeen aurkako indarkeriaren prebentzioaren eta maskulinitate alternatiboen arloetan, besteak beste.
Azaroaren 27an Civicaneko auditorioan egingo den ekitaldian banatuko dituzte meninak.
Indarkeria ikusezinak
Azaroaren 25a ospatzeko ekitaldien programaren barruan, Gobernuaren Nafarroako Ordezkaritzak Emakumeen aurkako indarkeriari buruzko VII. jardunaldia antolatu du. “Indarkeria ikusezinak” izenburupean, azaroaren 21ean egingo dute Civicaneko Auditorioan.
Bertan, oharkabeago pasa daitezkeen indarkeria matxista adierazpenak jorratuko dituzte, hala nola, indarkeria ekonomikoa edo desgaitasun intelektuala duten emakumeen aurka egiten dena. Jardunaldian zehar, gainera, indarkeria bikarioaz, prostituzioaz eta feminitate idealaren eraikuntzaz eta historian zehar emakumeen aurkako indarkeriaz hitz egingo da.
Nafarroako genero-indarkeriaren zifrak
Azaroaren 14ko datuekin, Nafarroan 6.803 kasu daude Genero Indarkeria kasuetarako Jarraipen Sistema Integralean sartuta (Eusko Jaurlaritza). Horietatik 1.941 kasu aktiboak dira, 1.892 biktimari eta 1.900 erasotzaileri eragiten dietenak. 48 arrisku handiko kasuak dira, 342 arrisku ertainekoak, 805 arrisku txikikoak eta 746 arrisku ez hautematekoak.
1.941 kasu aktiboetatik 305etan zaurgarritasun egoeran dauden adingabeak daude eta 119 arrisku egoeran dauden adingabeak dituzten kasuak dira. Beraz, 424 kasu daude genero-indarkeriaren biktima ere badiren adingabeak dituztenak, salaketen %21,84.
Bestalde, 145 emakume daude Nafarroan Emakumeen Aurkako Indarkeriaren Biktimak Artatzeko eta Babesteko Telefono Zerbitzuaren (ATENPRO) barruan. Bestalde, urruntze-neurriak kontrolatzeko COMETA gailu telematikoaren 80 instalazio daude martxan. 016 zerbitzuari dagokionez, irailera arte 1.212 kontsulta jaso zituen Nafarroatik.
Puntu moreen sarea bultzatzea
Emakumeen Aurkako Indarkeriaren Aurkako Koordinazio Unitatearen jardueren artean, honako hauek nabarmentzen dira: BeiGen sartuta dauden polizia-kidegoei emandako prestakuntza; ikastetxeetako bizikidetzarako eta segurtasuna hobetzeko Plan Zuzentzailearen esparruan 2023/24 ikasturtean egindako 65 hitzaldi eta tailer; eta Nafarroako Farmazia Elkargoari eta Iruñeko Abokatuen Elkargoko Emakumeen Arretarako Zerbitzuari emandako saioak.
Sentsibilizazio kanpainen barruan, “Ez ibili bakarrik: Indarkeria matxistarik gabeko Donejakue Bidea”. Emakume erromesei zuzenduta dago, eta Frantziako Donejakue Bidea igarotzen den autonomia-erkidego guztietan garatzen da.
Estrella Lamadrid Unitateko zuzendariak Foru Erkidegoan Violeta Puntuen sarea hedatu dela nabarmendu du. Dagoeneko 645 puntu egonkor dira: 600 farmazietan eta 45 administrazio publiko ezberdinetan.
Genero Indarkeriaren aurkako Estatu Itunaren funtsei dagokienez, Nafarroako udalek 796.962 euro jaso dituzte aurten Espainiako Gobernuaren eskutik, sentsibilizazio- eta prebentzio-kanpainak egiteko, tokiko erakundeen erantzuna hobetzeko, biktimei arreta eta informazioa emateko udal-zerbitzuak indartzeko, edo profesionalen prestakuntza espezializatu eta jarraiturako.