• Lurralde Politikako eta Memoria Demokratikoko ministroak Chozas de la Sierrako (Soto del Real) Zigor Destakamendua bisitatu du, Gobernuak Madrilen duen ordezkariak lagunduta
• Angel Victor Torresek iragarri du presondegiaren ondorioak pairatu zituzten pertsonen errolda ere egongo dela, bai eta Zigorren Berrerospenerako Patronatuarena ere
• Madrilgo Erkidegoko zigor-destakamendu horietan 6.000 preso errepublikano baino gehiago behartu zituzten Chamartín eta Lozoya arteko trena eraikitzen lan egitera
• Presoak eta haien familiak txaboletan bizi izan ziren, oso isolatuta eta miseria gorrian
Angel Victor Torres Lurralde Politikako eta Memoria Demokratikoko ministroak asteazken honetan iragarri duenez, Espainian egindako bortxazko lanei buruzko ikerketa bat bultzatuko du, biktimen errolda bat eta diktadura garaian bortxazko lanekin eraikitako eraikinen inbentario bat egiteko helburuarekin: “Arima kiebratzen zaigu demokrazia defendatzeagatik preso sufritu zutenen eta behartuak izan zirenen alaba eta biloben testigantzak entzuten ditugunean, miseria eta isolamendu egoera inhumanoetan lan egitera behartuak izan zirenak”.
Torresek Chozas de la Sierrako Zigor Destakamenduaren aurrietara egindako bisita batean egindako adierazpenak dira, non diktadura garaian Madril-Burgos trenbideko Chamartín eta Lozoya arteko trenaren linea eraikitzen lan egin zuten 6.000 preso errepublikanoetatik 2.000 baino gehiago konfinatuta egon ziren.
Noelia Barrado Soto del Realeko alkatearekin, Francisco Martin Madrilgo Erkidegoko Gobernuaren ordezkariarekin eta Chozas de la Sierra Kultur Elkarteko ordezkariekin batera, Madrilgo Mendilerroko kokaleku horretan ibili da ministroa, “Espainiako historiako gertakari ilun eta ahaztuenetako bat dela agerian geratzen dena. Demokrazia defendatu zuten pertsonak izan ziren, eta, horregatik, presondegia eta lan behartuak jasan zituzten. Isiltasuna ezin da erantzuna izan eta bere memoria berreskuratzeko garatzen eta bultzatzen jarraituko dugun Memoria Demokratikoaren Legea dugu, eta espero dut herritar demokrata guztiak lege horren alde egotea, etorkizuneko belaunaldientzat adostasun eta hitzezko herrialde bat izan dezagun”, adierazi zuen.
Inguruan, presoek eraikitako txabolen arrastoak ikus daitezke, non, lau metro koadro pasatxotan, emakume eta haurrek pilatuta bizirauten zuten, beren senar, guraso edo seme-alabengandik gertu, destakamendu horretan jaio zen eta gaur ere bisitan parte hartu duen Lucia Diaz bezala.
Lanak “justiziazkoak direlako” jarraituko dutela ziurtatu du ministroak, eta Memoria Demokratikoaren Estatu Idazkaritzatik Chozas de la Sierra, Bustarviejo eta Las Jarillas de Colmenar Viejon ahaztutako memoriaren zati hori berreskuratzeko ikerketak bultzatzen ari direla azaldu du. Zehazki, Bustarviejoko Barrakoiak Elkarteari eta Chozas de la Sierrako Kultur Elkarteari diru-laguntzak eman zaizkie, destakamendu horien memoria berreskuratzeko azterketak egiteko.
70 kilometro trenbide, lan behartuekin
Madril-Burgos trenbidea eraikitzeko lanetan presoak eta haien familiak aritu ziren eta bizi izan ziren, bederatzi destakamendutan sartuta: Mendilerroko etxolak, Bustarviejo, Garganta de los Montes edo Lozoyuela, Valdemanco, Miraflores de la Sierra, Colmenar Viejo, Fuencarral, Chamartín eta Las Rozas.
1941 eta 1955 artean behartutako lanekin trenbide azpiegiturako 70 kilometro altxatu ziren. Trenbidea 1928an proiektatu zen, baina obrek atzerapenak jasan zituzten II. Gerra Zibilaren ondoren ekin zitzaien berriro lanei. 1955ean amaitu baziren ere, trenbidea ez zen 1968ra arte inauguratu.