- Guardia Zibilak eta Polizia Nazionalak 543,8 kilo kokaina, 935,47 kilo marihuana eta ia 4.294 marihuana landare konfiskatu zituzten 2022an
- Polizia Nazionalak hiru pertsona atxilotu zituen iaz, talde terrorista jihadistetarako kide berriak lortu eta errekrutatzen aritzen zirenak
- Guardia Zibilak Juan Priede zinegotzi sozialistaren hilketa argitu zuen; hilketa ETAk egin zuen, 2002ko martxoan, Orion
- 120 pertsona baino gehiago atxilotu dituzte iruzurrak, nortasun-lapurretak, agiri-faltsutzeak eta Internet bidezko estortsioak egiteagatik
- Denis Itxaso Gobernuaren ordezkariak nabarmendu du “polizia-kidego guztien arteko lankidetzaren garrantzia, ingurune segurua bermatzeko eta mundu globalizatuan sortzen diren segurtasun-arazo berriei modu eraginkorragoan erantzuteko”.
Guardia Zibilak eta Polizia Nazionalak gizakien salerosketa sareen 17 biktima askatzea lortu zuten iaz Euskadin, gehienak emakumeak eta neskatoak. Pertsonen salerosketa munduko krimen antolatuaren negozio onuragarrienetako bat da, narkotrafikoarekin eta faltsifikazioarekin batera. Datu horiek Denis Itxaso Gobernuak Euskal Autonomia Erkidegoan duen ordezkariak gaur aurkeztu duen Polizia Nazionalaren eta Guardia Zibilaren jardueren 2022ko balantzearen parte dira. Denis Itxasorekin batera, Jesús Herranz Torrubia Euskal Autonomia Erkidegoko poliziaburua eta José Antonio Mingorance Guardia Zibilaren Zonako jeneralburua izan dira. Itxasok nabarmendu du, lehenik eta behin, “polizia-kidego guztien arteko lankidetzaren garrantzia, ingurune seguru bat bermatzeko eta mundu globalizatuan sortzen diren segurtasun-arazo berriei modu eraginkorragoan erantzuteko".
Gizakien salerosketa sareen 17 biktimei dagokienez, Polizia Nazionalak sexualki esplotatuak izaten ari ziren pertsonak askatu zituen gehienbat. Biktima horien profila nagusiki femeninoa da, emakumeak eta neskak biktimizatuak izateko arrisku handiagoa baitute, bereziki pobreziarekin, gatazka armatuekin edo ezegonkortasun politikoarekin lotutako egoera bereziki zaurgarrietan. Polizia Nazionalak esplotazio mota horrekin lotutako 3 delitu talde desmuntatu zituen. Itxasoren hitzetan, “gizakien salerosketa eta pertsonen eskubideen, segurtasunaren eta duintasunaren aurkako erasoa da. Polizia Nazionala eta Guardia Zibila gogor ari dira lanean talde kriminal hauek desegiteko, baina lortu dugun arren, oraindik ez dugu nahikoa egin. Salerosketari amaiera eman behar zaio bere aldaera guztietan”.
Bestalde, Polizia Nazionalak ere lan esplotazioaren aurkako hainbat operazio egin ditu. Duela gutxi, hiru pertsona atxilotu ditu Donostian ostalaritzaren esparruan lan kontratazioan praktika kaltegarriak egiteagatik. Iaz merkataritza eta eraikuntza sektorearekin lotutako hainbat enpresari atxilotu zituen, lan esplotaziorako helburuarekin eta langileen eskubideen aurkako gizakien salerosketa ustezko delituengatik.
“Gobernuak”, azpimarratu du Itxasok, “lanaren duintasunarekin konprometituta dago eta baldintza justuetan egin behar da. Estatuko Segurtasun Indarren eta Lan Ikuskaritzaren lanak ez du etenik izango gure legeekin bateraezinak diren egoera bidegabe horiek prebenitzeko, jazartzeko, zigortzeko eta amaitzeko”. Iazko erdialdetik langileen eskubideen aurkako delituek (gehienak atzerritarrak) gora egin dutela egiaztatu du Polizia Nazionalak. Astero, Polizia Nazionalak bi ikuskapen egiten ditu, batez beste, jasotzen dituen salaketak egiaztatzeko. Delitu honek gehien eragiten dien sektoreak ostalaritza, merkataritza, eraikuntza eta mintzalekuak dira.
Salerosketaren biktimak askatzearekin batera, bi gorputzen balantze bateratuan nabarmentzen dira 1.019 pertsona atxilotu izana delituren bat egiteagatik (iruzurrak, ebasketak, erasoak, ziberdelinkuentzia, legez kanpoko immigrazio sareak….) eta antolatutako 20 delinkuentzia bandaren desartikulazioa. Drogak konfiskatzeko operazioak ere aipagarriak dira: Polizia Nazionalak 537,08 kilo kokaina konfiskatu zituen (beste droga batzuen artean) eta Guardia Zibilak 878 kilo haxix. Guztira, ia 2.500 kilo droga atzeman zituzten bi gorpuen artean. Horrez gain, 2002ko martxoan ETAk Orion (Gipuzkoa) egindako Juan Priede zinegotzi sozialistaren hilketa ere argitu zuen Guardia Zibilak.
Karabana batean ezkutatutako droga
Drogarekin lotutako delituen kasuan, Polizia Nazionalaren operazio aipagarriena (eta azken urteotako garrantzitsuenetakoa) Bartzelonako portuan Latinoamerikatik itsasontziz bidalitako auto-karabana batek esku hartu zuenean gertatu zen: purutasun handiko 534 kilo kokaina atzeman zituzten funts bikoitzean ezkutatuta eta Euskadira bidean. Konfiskatutako drogak 60 milioi eurotik gorako balioa izango luke legez kanpoko merkatuan. EAEko Polizia Nazionalak garatutako ikerketa duela bi urte baino gehiago hasi zen. Guztira, 669,15 kilo droga konfiskatu dituzte talde nazional horretan, 2022an drogaren aurka egindako operazio guztietan.
Bestalde, Guardia Zibilak (polizia judizial gisa dituen eskumenak erabiliz) 1.754,5 kilo droga konfiskatu ditu, gehiena haxixa (878 kilo). Droga sintetikoak ebaki eta adulteratzeko bi laborategi ere desegin zituen 30 kilo ebaketa-substantziarekin.
Guztira, EGFek 2.423,65 kilo droga atzeman dituzte (kokaina, haxixa eta marihuana, batez ere).
ETAren hilketa argitzea
Besteak beste, Guardia Zibilak argitu gabeko ETAren terrorismo delituak ikertu zituen, baita biktimak goratu eta umiliatu izana ere. Hala, 2002ko martxoan ETAk Orion (Gipuzkoa) egindako Juan Priede zinegotzi sozialistaren hilketa argitzea lortu du. Hilketan lagundu zuen pertsonetako bat identifikatzea ahalbidetu du lanak, ondoren Auzitegi Nazionalak epaitu duena. Gobernuaren ordezkariak azpimarratu duenez, “Guardia Zibilak eta Polizia Nazionalak ez diote inoiz delitu horiek jazartzeari utzi, nahiz eta horietako batzuk preskribatu ahal izan. Eta ahalegin horren froga, iaz Juan Priederen hilketa argitu zen. Eragindako dramak ez du atzera bueltarik, baina gizarteak argi izan behar du EGFek ikertzen jarraitzen dutela eta modu horretan terrorismoaren biktimei justizia eta bake pixka bat ematen”.
Horrez gain, Guardia Zibilak sare sozialetan egindako gorroto delituak ikertu zituen, eta egoera irregularrean dauden atzerritarren legez kontrako migrazioa bultzatzen zuten bi erakunde kriminal desegin zituen, EBko beste herrialde batzuetara lekualdatzeko asmoarekin. Kasu honetan 11 atxiloketa egin zituen. Armen legez kanpoko trafikoari buruzko beste hiru ikerketek suzko arma ugari konfiskatzea ahalbidetu zuten.
Eta armetan eta lehergailuetan esku hartzeko eskumenak baliatuz, Euskadiko Guardia Zibilak hainbat motatako armen 72.147 lizentzia, baimen eta aldizkari eman zituen, eta 894 ikuskapen egin zizkien administrazio-kontrolpeko instalazio eta establezimenduei —arma- edo lehergai-fabrikak, gordailuak, tailerrak, tiro-eremuak edo segurtasun-enpresak, besteak beste—. 2022an zehar, 4.200 arma suntsitu (fundizio bidez) eta 1.421 enkantean jarri dira. Bestalde, 1.414 pertsona kondenatu dituzte iaz epai judizial bidez suzko armak edukitzeko eskubidea kentzera.
Delituak Interneten
2021eko urrian, Guardia Zibilak sare bidezko delituen jazarpenean espezializatutako Taldeak@ jarri zituen martxan maila nazionalean. Zehazki, Euskal Autonomia Erkidegoko taldeek 112 pertsona atxilotu dituzte 2022an iruzurrak, nortasun-lapurretak, agiri-faltsutzeak eta Internet bidezko estortsioak egiteagatik. "Gobernua”, adierazi du Itxasok, “zibersegurtasun eta ziberdefentsa arloan ahalegin handia egiten ari da terrorismoa eta krimen antolatua sare sozialen bidez antolatu ahal izatea saihesteko”.
Aireportuetako aduana-barrutian Estatuko Babes Fiskalaren eginkizunak betez, Guardia Zibilak 864 atzemate-akta egin zituen, eta guztira 17.506 tabako-pakete, 90 zigarro puru eta 2.180 gramo ziztada, 969,28 kg haragi- eta esneki, 282 kg konfiskatu zituen. farmaziako eta kosmetikako produktuena, 3.870 kg hazi, landare eta landare-produktu, 47 objektu, animalia-irudi eta -zati.
Kostak zaintzeko eta itsas salbamendurako lanetan, berriz, Guardia Zibilak 470 ikuskapen egin zituen iaz aisialdiko ontzietan eta ontzi profesionaletan. 72 kirol-probatan segurtasuna eman zen, eta 19 ontzi atoian eraman ziren, bidaiariei laguntzeko, eta itsasoan desagertutakoen 9 bilaketatan parte hartu zen.
Bestalde, natura babesten aritzen den Guardia Zibilaren unitateak (SEPRONA) ‘Hozkailu’ operazioa garatu zuen: bost pertsona atxilotu eta beste 13 ikertu zituzten, Bilboko Portutik Afrikako herrialdeetara (Nigeria, Senegal, Ghana eta Ekuatore Ginea) hondakinak garraiatzeagatik. Erakundeak era sistematikoan hainbat motatako hondakinak bidaltzen zituen Afrikara, besteak beste, baztertutako gailu elektriko eta elektronikoak, konpresore eta motor kanibalizatuak, bizitza baliagarriaren amaieran zeuden pneumatikoak, butano-gasezko ontziak eta hainbat motatako etxeko zabor pila bat.
45.000 egoitza-baimen baino gehiago eman dira
Bestalde, Polizia Nazionalak atzerritartasunaren inguruko eskumen esklusiboak ditu Euskal Autonomia Erkidegoan, eta esparru horretan 45.557 egoitza-baimen eman zituen iaz. Nortasun Agiri Nazionala (guztira 315.580 tramitatu dira) eta pasaporteak (128.512) egiteko eskumenak ere baditu. Ukrainako herritarrei behin-behineko babesa emateko 4.083 eskaera ere bideratu ditu Errusiaren inbasioaren ondorioz (1.571 adin txikikoak dira).
2022an Polizia Nazionalak atxilotutako pertsonetatik, 1.498 Atzerritarren Legea urratzeagatik atxilotu zituen (gehienak egoitza-baimenik ez zutelako), 448 hainbat deliturengatik eta 320 erreklamazio judizialengatik. Gainera, beste 216 pertsona atxilotu zituzten legez kanpoko immigrazio sareekin zerikusia zutelakoan.
Operazio nabarmenen artean, Polizia Nazionalak hiru pertsona atxilotu zituen iaz, talde terrorista jihadistentzako kide berriak erakarri eta errekrutatzen aritzen zirenak.
Bestalde, Gipuzkoan 13 pertsona atxilotu zituen Irungo bi etxebizitzatan 75 pertsona iruzurrez erroldatzeagatik laguntza sozialak, osasun prestazioak eta erresidentzia baimenak lortzeko asmoz. Ikertu nagusiari 343.000 euro baino gehiagoko isuna ezarri zioten Atzerritarren Legea urratzeagatik, hileroko ordainketen truke atzerritarrei fikziozko erroldatzeak errazteagatik. Eta Bilbon, 23 pertsona atxilotu zituzten, ustez erakunde kriminal, maula eta agiri-faltsutze delituak leporatuta, baliabiderik gabeko familiei zuzendutako laguntza sozialak eta beste herrikide batzuei iruzurrezko erroldatzearen ondoriozko etxebizitzak alokatzeko laguntza sozialak iruzur egiteagatik.
Polizia Nazionalak talde kriminal antolatu bat ere desegin zuen Araban, “phising” metodoaren bidez internet bidez iruzurrak egiten zituena lurralde nazional osoan. Arabako probintzian bost gizon atxilotu zituzten, Bizkaiko probintzian beste gazte bat eta espetxean zeuden bi gizonezko ikertu zituzten. Iruzurra, dokumentuak faltsutzea eta talde kriminaleko kide izatea leporatu zieten, besteak beste. Kasu askotan, 8.000 euro baino gehiagoko iruzurra egiten zieten biktimei.