Teresa Ribera hirugarren presidenteorde eta Trantsizio Ekologikorako eta Erronka Demografikorako ministroa buru duen Ingurumeneko Konferentzia Sektorialaren bidez, Nafarroan 13.222.464 euro banatuko direla berretsi du Gobernuak asteazken honetan, hondakinen kudeaketa hobetzeko jarduketetarako –hondakinen araudia ezartzeko planaren barruan– eta hondakinen kudeaketaren arloko digitalizaziorako.
Guztira, erkidego eta hiri autonomo guztietarako funtsen banaketa 350 milioi euro ingurukoa da. Hala, Gobernuaren eta autonomia-erkidegoen arteko Konferentzia Sektorialak baliozkotu egin ditu Ministro Kontseiluak aurrez onartutako akordioak, Suspertze, Transformazio eta Erresilientzia Planaren (PRTR) funtsak bideratzen dituztenak 2024ko aurrekontu-ekitaldirako, trantsizio ekologikoaren esparruan, eta, zehazki, hondakinen araudia ezartzen eta ekonomia zirkularra sustatzen laguntzeko plana aplikatuz.
48,4 milioi euro baliabideen kudeaketa digitalizatzeko
Lurraldekako funtsen guztizkoa bi hitzarmenetan banatzen da, biak Berreskuratze Planetik datozenak. Lehenengoak 48,4 milioi euro bideratuko ditu Nafarroara, 1,6 milioi euro, eta udal hondakinen kudeaketari lotutako eraldaketa digitaleko proiektuak diseinatzea eta gauzatzea du helburu.
Zehazki, funts horiek helburu hauek izango dituzte: Informazioaren Teknologiak hondakinen kudeaketan txertatzea, informazio- eta trazabilitate-betebeharrak bermatzeko eta hobetzeko; erregistro informatikoen eguneratzea eta prozedura elektronikoen funtzionamendua hobetzea; tokiko erakundeei hondakinen kudeaketa-tasak sartzen laguntzea, sorkuntzagatiko ordainketa-sistemetarantz aurrera egin ahal izateko; eta digitalizazio-tresnak sartzea hondakinen arloko ikuskapen-, zaintza- eta kontrol-jardueretan.
Jarduera horien guztien bidez, autonomia-erkidegoek erabaki ahal izango dute nola bideratu lurralde-funtsak, eta azken helburua da Espainian hondakinen kudeaketa hobetzen laguntzea, hondakinen kudeaketari buruzko Europako Erkidegoko helburuak betetzen direla bermatuz.
300 milioi euro hondakinen kudeaketa hobetzeko proiektu estrategikoetan
Bigarrenik, proiektu estrategikoetara bideratutako banaketa-irizpideei eta lurralde-banaketari buruzko akordioak PRTRren C12.I03 neurria zabaltzeko erabili diren funtsak lurralderatzen ditu, 2023ko urrian adostutako gehigarriaren bidez. Guztira, 300 milioi euro, eta horietatik 11,5 milioi jasoko ditu Nafarroak.
Akordio horrek jarraipena ematen die aurreko biei, hondakinen araudia inplementatzeko planaren esparruan; horien bidez, 2021ean eta 2022an, hurrenez hurren, 416,2 eta 175 milioi euro banatu ziren. Hiru kasuetan, 4 jarduera-ildo nagusien barruko proiektuetarako erabiliko dira laguntzak. Izan ere, Europako Batzordeak Espainiarentzat beharrezkotzat jo ditu proiektu horiek, hondakinen alorrean EBk dituen erronkak betetzeko:
1. Ingalaterra Bilketa bereizi berriak ezartzea, bereziki biohondakinak, eta daudenak hobetzea.
2. Ingalaterra Bereizita jasotako biohondakinak tratatzeko berariazko instalazioak eraikitzea.
3. Olaizola II Bereizita bildutako beste hondakin-fluxu batzuk berrerabiltzeko eta birziklatzeko prestatzeko instalazio berriak eraikitzea.
4. Ingalaterra Biltzeko (garbiguneak, adibidez), triajerako eta sailkatzeko (ontziak, papera, etab.) instalazioei buruzko inbertsioak.
Kasu honetan, Akordio berriak, helburu berak errespetatuz, autonomia-erkidegoek proposatutako proiektu estrategiko jakinen hautaketa jasotzen du, funtsen gauzatzea bizkortu ahal izateko.
Lurralde-banaketarako irizpideek, beraz, proiektu tekniko helduak lehenetsi dituzte oraingo honetan, PRTRk berak zehaztutako epeetan (2026ko bigarren hiruhilekoa) egikaritzea bermatuko luketenak, Planaren betekizun guztiak eta C12.I03 inbertsioan jasotako xedapen espezifikoak beteko lituzketenak, eta hondakinen arloko arau-helburuak lortzen neurri handiagoan lagunduko luketenak. Era berean, autonomia-erkidegoei malgutasuna eman zaie hasierako hautaketa modulatzeko, egoki iritziz gero, betiere aurrekontu-esleipenaren mugen barruan.
PRTRren C12.R02 neurrirako (Hondakin-politika eta ekonomia zirkularra sustatzea) Adendaren funtsak banatzeak eta arau-eremuan egin ziren erreforma gehigarriek asko lagundu behar dute hondakinen kudeaketa hobetzen eta arlo horretako asmo handiko helburu komunitarioak lortzen.