• “Arrazoi historiko, sozial eta politikoak daude, justifikatuak baino gehiago. Baina, batez ere, justizia egiteko betebehar morala dago. Hiri honetan gure askatasunaren alde sakrifikatu zirenei duintasuna itzultzekoa”, planteatu du Gobernuaren ordezkariak
• Memoria Demokratikorako Estatu idazkariak berretsi du laster hasiko direla tramiteak eta ibilbideak ezarriko direla hirian zehar, “historia ezagutu dadin eta Demokrazia defendatu behar delako kontzientzia sortzeko”

• Biak izan dira gaur goizean Cartagenako Portutik erbestera joan behar izan zuten errepublikanoak omentzeko ekitaldiaren buru

2025eko abenduaren 13a. Espainiako Gobernuak onartu egin du Francisco Lucasek Cartagena hiria “Oroimen Leku” izendatzeko egindako eskaera, gerran eta diktaduran izan zuen garrantzi bereziagatik.

“Arrazoi historiko, sozial eta politikoak daude, justifikatuak baino gehiago. Baina, batez ere, justizia egiteko betebehar morala dago. Hiri honetan gure askatasunaren alde sakrifikatu zirenei duintasuna itzultzekoa”, planteatu du Gobernuaren ordezkariak Cartagenako Portutik erbestera alde egin behar izan zuten errepublikanoen omenezko ekitaldian egindako hitzaldian.

“Cartagena Espainiaren sorrerako historia da. Baina historiak, batzuetan apetatsua eta interesatua, gure historia garaikideko pasarterik tragiko eta erabakigarrienetako bat baztertu du. Eta gaur hemen gaude inork hartu nahi izan ez zuen ardura hori gure gain hartzeko. Gogoratzekoa, ez ahazteko. Eta ezin dugu ahaztu kai horietatik erbestera abiatu zirela milaka herrikide, legezkotasun errepublikarraren, askatasunaren eta beren bizitza propioen defentsan buru-belarri”, gaineratu du gaur goizean egindako ekitaldian, Estropada Klub zaharraren ondoan oroitzapenezko plaka bat jarrita.

Fernando Martinez Lopez Memoria Demokratikoaren Estatu idazkariak nabarmendu du historiaz eta sinbolismoz betetako lekua dela Cartagenako Portua, eta adierazi du harro dagoela kai horietatik erbesteratu behar izan zuten errepublikano eta errepublikazale guztien omenaldian parte hartzeagatik.

“Errepresio latza, kartzela, fusilamendu paredoiak, estigmatizazioa eta ahanztura zain zituztelako erbesteratu ziren. Horregatik, Delegatuak botatako hitzak biltzen ditut eta Cartagena memoria demokratikoko hiri izendatzeko tramitazio osoa hasiko dugu”, berretsi du.

Martinez Lopezek esan duenez, plakak jarriko dituzte hiriko hainbat lekutan. “Izan ere, ez dago memoriarako leku bat bakarrik, Cartagenan memoriarako leku asko daude, eta mugarri izango dira hemen zer gertatu zen eta nola aurre egin zion kontatuko duten ibilbideak eratzeko, eta horrek historia ezagutarazten eta askatasuna konkistatua izan zenaren kontzientzia sortzen lagunduko du”, gaineratu du.

Etorkizuneko adierazpen horren bidez aitortuko da Cartagenan garrantzi bereziko gertaerak garatu direla, garrantzi historiko edo sinbolikoagatik edo memoria kolektiboan izan duten eraginagatik. Horiek guztiak memoria demokratikoari, Espainiako herritarren eskubide eta askatasunen aldeko borrokari, emakumeen memoriari eta 1936ko uztaileko estatu-kolpearen aurkako erresistentziaren, gerraren, diktaduraren, erbestearen eta balio demokratikoak berreskuratzeko eta sakontzeko borrokaren ondoriozko errepresioari eta biztanleriaren aurkako indarkeriari lotuta daude.

Martínez Lópezek adierazi duenez, aipatutako gertakariez gain, Oroimen Leku gisa aitortzeak hiriak lehen mailako gertakari historikoetan izan zuen funtsezko zereginari ere erantzungo dio, hala nola Independentziako Gerran, Kantonamendu Matxinadan edo Gerra Zibilean bertan.