Lehorteak kaltetutako nekazari eta abeltzainei ezohiko laguntzetan 712 milioi euro ordaintzeko prozedura hasi du Jaurlaritzak

• Nekazaritza Bermatzeko Espainiako Funtsaren (FEGA) webguneak 355 milioi euro jasoko dituzten abeltzaintza-ustiategietako 74.651 titularren behin-behineko zerrenda argitaratu du gaur.
• Ministerioak kontsulta publikora atera du nekazaritza-sektoreetarako 357,7 milioi euro banatzeko aginduaren zirriborroa
• Ukrainako gerrak eta lehorteak eragindako zailtasunei aurre egiteko, Gobernuak 1.380 milioi euro baino gehiago mobilizatu ditu 2022ko martxoaz geroztik, Espainiako nekazari eta abeltzainentzako aparteko zuzeneko laguntzetan. Zifra hori inoiz ez bezalakoa da.
  

2023ko uztailaren 4a. Nekazaritza, Arrantza eta Elikadura Ministerioak prozedura hasi du lehorteak kaltetutako nekazari eta abeltzainei 712,7 milioi euroko aparteko laguntzak ordaintzeko.

Ministroen Kontseiluak joan den maiatzaren 4an onartutako errege lege-dekretuak 631,7 milioi euroko aparteko laguntzak ezarri zituen lehorteak eta Ukrainako gerrak Espainiako nekazari eta abeltzainei eragindako galerak eta ekoizpen-kostuen igoera konpentsatzeko.

Horrez gain, Nekazaritza Politika Bateratuaren (NPB) nekazaritza erreserbatik Espainiari esleitutako 81 milioi euroak ere ordainduko dira, Luis Planas Nekazaritza, Arrantza eta Elikadura ministroak Europako Batzordeari eskatuta.

ONURADUN DIREN ABELTZAINTZAKO USTIATEGIEN BEHIN-BEHINEKO ZERRENDA ARGITARATU DA

Ministerioak gaur, hilak 4, Nekazaritza Bermatzeko Espainiako Funtsaren (FEGA) webgunean argitaratu du 355 milioi euroko Estatuaren laguntza jasoko duten abeltzaintzako ustiategien 74.651 titularren behin-behineko zerrenda.

Aparteko laguntza hori urritik aurrera hasiko da ordaintzen, eta zuzenean emango zaie onuradunei, behi-okelaren (behi ume-hazleak), ardi- eta ahuntz-haragiaren ekoizleei eta behi-, ardi- eta ahuntz-esnearen ekoizleei, baldin eta 2022ko kanpainan Nekazaritza Politika Bateratuaren (NPB) abeltzaintzari lotutako laguntzen onuradun izan badira eta 2023ko apirilaren 30ean zerotik gorako errolda badute.

Kanarietako Autonomia Erkidegoaren kasuan, 2023ko apirilaren 30ean Abeltzaintza Ustiategien Erregistro Orokorrean alta emanda dauden behi-, ardi- eta ahuntz-ustiategien titularrak izango dira onuradunak.

Laguntzak emango dira jaso beharreko zenbatekoa 200 eurokoa edo handiagoa denean. Laguntza hori jasotzeko ezarritako baldintzak betetzen dituzten onuradunek, alegaziorik aurkezten ez badute eta zerga-betebeharrak eta Gizarte Segurantzarekikoak egunean badituzte, laguntza horiek urrian jaso ahal izango dituztela uste da.

Esleitutako 355 milioi euroko aurrekontu osoa honela banatzen da: 197 milioi euro behi okelaren ekoizleentzat, 117,4 milioi euro ardi eta ahuntz okelaren ekoizleentzat, 17,4 milioi euro behi esnearen ekoizleentzat eta 23,2 milioi euro ardi eta ahuntz esnearen ekoizleentzat.

Diruz lagundu daitezkeen abeltzaintza-ustiategien behin-behineko datuetan eta laguntza horretarako hauta daitezkeen animalien kopuruan oinarrituta, eta espezie eta ekoizpen-orientazio bakoitzeko zenbatetsitako gehieneko zenbatekoa ez gainditzeko, doikuntza lineala egin da maiatzaren 11ko 4/2023 Errege Lege Dekretuan adierazitako unitate-zenbatekoetara, eta, hala, honako unitate-zenbateko hauek ezarri dira abelburu bakoitzeko, lehorte handiak eragindako eremuetarako:

• Okelatarako behia (inudea): 143,48 euro
• Haragitarako ardia eta ahuntza: 15,89 euro
• Esnetarako behia: 55,12 euro
• Esnetarako ardia eta ahuntza: 8,66 euro

Errege lege-dekretuak ezartzen duen bezala, lehortearen eragin ertaineko eremu gisa ezarritako autonomia-erkidegoetan 2022ko kanpainan laguntza jaso dezaketen animalia gehienak dituzten ustiategiek espezie eta ekoizpen-orientazio bakoitzerako aurreikusitako zenbatekoen % 50 jasoko dute, eta eragin ertainekoek, berriz, zenbatekoen % 25.

Behi-esnearen ekoizleentzat, onuradun bakoitzeko gehienez 725 abererentzako diru-laguntzak ezarri dira. Behi ume-hazleen ekoizleek zenbateko unitarioaren % 100 jasoko dute lehen 250 behientzat, eta haien % 50 251 behitik hasi eta errolda osoraino. Ardi eta ahuntzen produktoreek dagozkien zenbatekoen % 100 jasoko dute lehenengo 2.000 animalientzat, eta % 50 gainerako animalia hautagarrientzat.

Ustiapen-titularren behin-behineko kopurua eta behin-behineko zenbateko osoak, autonomia-erkidegoen arabera, hauek dira:

Laguntzak jaso ditzaketen ustiategien titularren zerrenda, zenbatutako abelburuen kopurua eta jaso beharreko laguntzaren zenbatekoa Gipuzkoako Foru Aldundiko iragarki taulan kontsulta daitezke.FEGAren ede elektronikoa, laguntza jaso dezaketen abeltzaintzako ustiategien titularren zerrenda kontsulta daiteke. Interesdunek 10 egun balioduneko epea dute (uztailaren 5etik 18ra) alegazioak egiteko. Alegazioak alegazio-formularioaren bidez soilik aurkeztu ahal izango dira. FEGAren egoitza elektronikoa.

FEGAren web orrian kontsulta daiteke informazio gehiago, esteka honetan: https://www.fega.gob.es/es/ayudas-excepcionales-productores-sectores-agrarios/ayudas-sectores-ganaderos

NEKAZARIENTZAKO LAGUNTZEN KONTSULTA PUBLIKOA

Nekazaritza, Arrantza eta Elikadura Ministerioak, kontsulta publikorako aurkeztu du, halaber, maiatzaren 11ko 4/2023 Errege Lege Dekretuan ezarritako aparteko laguntzak zein nekazaritza-sektoreri emango zaizkien ezarriko duen ministro-aginduaren zirriborroa. Aurrekontua 276,7 milioi eurokoa da, eta NPBren nekazaritza-erreserbako 81 milioi euro gehitu zaizkio, Espainiari esleituak.

Errege lege-dekretu honetan jasotako funtsak lehorreko belarki-laboreen, zenbait industria-laborantzaren (industriako tomatea eta arroza) eta Jerte ibarreko (Cáceres) gerezi-laboreen azalerekin lan egiten duten nekazarien egoera arintzeko erabiliko dira; izan ere, Ukrainako gerraren ondorioen ondoriozko ekoizpen-kostuen igoerak eta lehortearen ondoz ondoko bigarren urtearen eraginak kalte egin baitiete nekazariei.

Lehorreko belarkien laborantzarako, laguntzaren zenbateko unitarioa eremuka bereiziko da. Hala, eremurik zabalena, non uzta murrizketak nabarmenagoak izan diren, nekazariek laguntzaren hektarea osoko zenbateko unitarioa jasoko dute. Eremu horretan daude Andaluzia, Aragoi, Gaztela-Mantxa, Katalunia, Extremadura, Madril, Murtzia, Nafarroa, Errioxa, Valentziako Erkidegoa eta Arabako probintzia, Euskal Autonomia Erkidegoan. Gaztela eta Leon iparraldeko probintzietako nekazariek (Zamora, Leon, Palentzia, Valladolid, Burgos eta Soria), lehortearen ondorioak hain larriak izan ez diren lekuetan, bai eta Balear Uharteetakoek eta Kanariar Uharteetakoek ere, laguntzaren hektareako zenbateko unitarioaren % 50 jasoko dute.

Laborantza industrialen kasuan –industriarako tomatea eta arroza–, laguntza bat aurreikusten da 2023an salbuespen gisa produktu horietara bideratu ohi dituzten lurretan ereintzak egin ezin izan dituzten ekoizleentzat.

Laguntza horiek ofizioz ordainduko zaizkie NPBren 2023ko kanpainako zuzeneko laguntzen onuradun diren nekazaritza-ustiategietako titularrei, baldin eta haien eskabideak aurkezteko epea joan den ekainaren 30ean amaitu bazen, eta onuradunek ez badute inolako kudeaketa gehigarririk egin behar. Laguntzak 300 hektareara mugatuta egongo dira onuradun bakoitzeko, eta Nekazaritza Bermatzeko Espainiako Funtsak (FEGA) transferentzia zuzenaren bidez ordainduko ditu.

Era berean, aipatutako errege lege-dekretuan gaitutako funtsen kargura, zortzi milioi euro transferituko zaizkio Extremadurako autonomia-erkidegoari, Jerte ibarreko gerezi-ekoizleei konpentsazio-ordainketak eman diezazkien; izan ere, ekoizleek ezohiko fenomeno klimatikoen eragina jasan dute, eta, laguntza hori eman ezean, ondorioak konponezinak izan daitezke. Gerezi-nekazariei emango zaizkie ordainketak. Nekazaritza-asegurua egin dutenek unitateko zenbateko osoa izango dute, eta % 50ekoa sinatu ez dutenek. Horrela, arrisku klimatikoen aurkako estaldura modu horren kontratazioa sustatu nahi da nekazarien artean.

Europako Batzordeak Espainiari esleitutako NPBren nekazaritza-erreserbaren 81 milioi euroak zurezko labore jakin batzuen ekoizleentzat izango dira, baldin eta lehorte-baldintzek haien garapen-zikloko fase kritikoetan eragin handiena izan badute. Zehazki, hezur-fruta, pipita-fruta, fruitu lehorrak, fruta tropikalak eta zitrikoak ekoizten dituzte bertan. Hektareako laguntzaren zenbateko bereiziak dituzten bi alde ezarriko dira. Hala, Almeria, Granada, Malaga eta Arabako probintzietako ekoizleek eta Aragoi, Katalunia, Nafarroa eta Errioxako autonomia-erkidegoetakoek jasoko dute hektareako zenbateko unitarioa. Andaluziako autonomia-erkidegoko gainerako probintzietako, Gaztela-Mantxako, Extremadurako, Murtziako eta Valentziako ekoizleek laguntzaren zenbateko unitarioaren % 50 jasoko dute.

Laguntza horiek zuzeneko diru-laguntza gisa ordainduko dizkie FEGAk, 2023. kanpainari dagozkion NPBren zuzeneko laguntzen onuradun diren nekazaritza-ustiategien titularrei –gehienez ere 70 hektarea onuradun bakoitzeko–, eta ekoizleek ez dute inolako kudeaketa gehigarririk egin beharrik izango. Laguntza hori Europar Batasuneko araudiak ezartzen duen epean ordainduko da.

Gobernuak, 2022ko martxoaz geroztik, aurrekaririk gabeko laguntza zuzenak eman ditu Ukrainako gerraren eta klima-ezbeharren ondorioei aurre egiteko. Guztira, 1.380,2 milioi euro dira (NPBren nekazaritzako erreserba-funtsaren 81 milioi euroak gehituta). Ezohiko laguntza horiek nekazariek eta abeltzainek urtero jasotzen dituzten NPBren laguntza zuzenei gehitzen zaizkie, urtean 4.800 milioi euro inguruko balioarekin.

Horrez gain, Gobernuak nekazaritza-sektorearen esku jarri ditu, oro har, zerga-eremuko beste laguntza-neurri batzuk, hala nola pertsona fisikoen errentaren gaineko zergaren etekin garbiaren % 25eko murrizketa orokorra, moduluen araberako zenbatespen objektiboaren araubideari atxikitako nekazari eta abeltzainentzat, edo nekazaritzako gasolioari aplikatu beharreko zergaren murrizketa. Era berean, likidezia-neurriak ahalbidetu ditu, Nekazaritzako Kauzioaren Estatu Sozietate Anonimoak (SAECA) bermatutako maileguen bidez, interes murriztuan eta kapitalaren zati bati diruz lagunduta, bai eta nekazaritza-aseguruetan eta lehorteagatiko aseguruaren polizetan diru-laguntzetara bideratutako aurrekontuaren gehikuntzak ere.

Autonomia-erkidegoek, beharrezko iritziz gero, funts propioekin osa ditzakete Estatuak nekazari eta abeltzainei lehen aipatutako sektoreetan edo beste batzuetan laguntzeko gaitu dituen aurreko zuzeneko laguntzak.

Lotura honetan dago eskuragarri ministro-aginduaren kontsulta publikoa: https://www.mapa.gob.es/es/agricultura/participacion-publica/proyecto_orden_ayudas_agricolas_ucrania_sequia.aspx