Angel Victor Torres Lurralde Politikako eta Memoria Demokratikoko ministroa Melillan izan da gaur, Garapen Plan Integralaren aurrerapausoak ikuskatzeko, eta, Miguel Marin Melillako Gobernuko lehen presidenteordearen eskutik, hiri autonomoaren beharrak eta helburuak ezagutzeko. Torresek agintariei egindako harrera beroa eskertu die, eta Melillako herritarren bizi baldintzak hobetuko dituzten neurriak artikulatzeko “akordioak lortzeko” eta “leialtasun instituzionalari” eusteko borondatea nabarmendu zuen.
Marin presidenteordearekin egin duen bileran, ministroak azaldu dio zer aurreakordio lortu duten Estatuko eta Kanarietako gobernuek autonomia erkidegoetan bakarrik dauden adingabe migratzaileak hartzeari buruzko lege-aldaketa egiteko, mugako lurraldeetako migrazio-presioa arintzeko, hala nola Kanarietakoa, Ceutakoa eta Melillakoa.
Torresek azpimarratu du lege-aldaketak “finantza-nahikotasuna” ezartzen duela, eta adierazi du Haurren eta Nerabeen Sektoreko Konferentzia uztailaren 18tik 10era aurreratzeak asmoa duela lege-aldaketa hori Kongresura uda baino lehen eramateko. Ministroak gogorarazi duenez, “gaur Kanariar Uharteak, Ceuta eta Melilla dira, eta 2.000 adingabe izatera iritsi ziren; baina bihar beste lurralde bat izan daiteke”, 2018an Andaluzia izan zen bezala.
“Garrantzitsuena da pertsona zaurgarriei, hau da, haurrei, erantzun humanitarioa ematea”, gaineratu du. “Espero dut eta espero dut akordioan aurrera egin ahal izatea, leialtasun instituzionalarekin, duela urte askotatik datorren egoera konpontzeko. Estatu kontua da”, gaineratu du ministroak, Melillako lehen presidenteordeak autonomia erkidego guztien elkartasunerako egin zuen apelazioarekin bat eginez.
Ministroa eta hiri autonomoko ordezkariak kezkatzen dituzten hainbat gairi buruz aritu ziren bileran, besteak beste, 2022an onartutako Garapen Plan Integralaren aurrerapenari buruz. “Planaren jarraipena egiteko aldizkako bilera teknikoak egiteko konpromisoa hartzen dugu”, argitu du Torresek.
Baina bestelako gai interesgarriak ere jorratu dituzte. Hala, aduana komertzialari eta bidaiarien trafikoari dagokionez, “ahalik eta normaltasunik handienera ibiltzeko” nahia agertu zuen ministroak, eta Melillako “muga adimentsua” martxan jartzea balioan jarri zuen, hamar milioi euroko inbertsioa eginez.
Ceutan eta Melillan Gizarte Segurantzaren %50eko hobaria berreskuratzea ere aipatu du ministroak, eta “albiste ona” iruditu zaio neurria azaroan indarrean jartzea, bi hiri autonomoek egindako eskaerari kasu egin ondoren. Torresek, gainera, lan-erreformak langileentzat dituen onurak azpimarratu ditu; izan ere, Melillan, kontratu mugagabeak % 8 izatetik % 40 inguru izatera pasatu dira.
Konektibitateari dagokionez, aurrerapausoak nabarmendu nahi izan zituen, hala nola, urrutien dauden lurraldeetako egoiliarrentzako bidaiarien prezioaren %75eko hobaria. Neurri horri eusteko “aurrekontuetan egindako ahalegina” “handia” dela adierazi du ministroak, 1.300 milioi euro ingurukoa, baina “defendatu egin behar dela, “lurralde periferiko eta ultraperiferikoentzako justizia sozial kontua” delako.
Gogorarazi zuen, gainera, Garraioen estatu-idazkariaren konpromisoa, Melilla eta Madril arteko hegaldietarako Nahitaezko Zerbitzu Publikoko proba pilotu bat egitekoa, “herrialdeko beste lurralde batzuetara zabaldu ahal izango duena”.
Inbertsio handia Espainiako Gobernuak osasunean
Osasun arloari dagokionez, urrun dauden lurraldeek “askotariko zailtasunak” dituztela argudiatu du, baliabide teknologiko gehiagorekin konponduz joan direla. “Ceutan, Melillan, Kanarietan edo Balear Uharteetan ordenagailu bidezko tomografia axiala izatea, erresonantzia magnetikoak izatea edo, are gehiago, medikuntza nuklearrarekin tratatu ahal izatea aurrerapauso garrantzitsua da, eta Ongizate Estatuaren funtsezko oinarri bat sendotzea ahalbidetzen du, osasun publikoa, alegia”, adierazi du Torresek.
Espainiako Gobernuak Melillako Unibertsitate Ospitale berrian egin duen inbertsio garrantzitsuan jarri du azpimarra ministroak, baita osasun langileekin egindako beste hainbat inbertsiotan ere. “Nolanahi ere, ulertzen dut, eta bat nator oinarrizko zerbitzu bat ahalik eta gehien hobetzeko beharrarekin: osasuna. Herri honetako edozein herritarrek eskubide berberak ditu gai honetan”, gaineratu du.
Era berean, Torresek Melillak planteatu dituen “autogobernua” zabaltzeko eskaerak aztertzeko prest agertu zen. “Uste dugu autogobernu handiagoak ez duela esan nahi Estatu gutxiago dagoenik, guztiz kontrakoa baizik. Autonomien estatuan gaude, eta autonomia gehiago izateak Estatu gehiago esan nahi du”.
Finantzaketa autonomikoaren “beharrezko erreformari” buruz, ministroak adierazi du, uztailean, Politika Fiskal eta Finantzarioaren Kontseilua egingo dela, baita Tokiko Administrazioaren Batzorde Nazionala ere, gai hori jorratzeko. Ministroak gogorarazi duenez, 2014tik ez da eguneratze hori egin. “Hori gauzatzeko, erkidegoen eta hiri autonomoen proposamenak ere behar ditugu, akordio bat lortzeko”, adierazi du.