• Espainiako Gobernuak Madrilgo Erkidegoan duen ordezkariak, Francisco Martín Aguirrek, Barne Ministerioaren Segurtasuneko Estatu Idazkaritzak gure eskualdean argitaratutako datuen balantzea egin du.
• Kriminalitate-tasak 0,5 puntu egin du behera 2025eko lehen hiruhilekoan.

Francisco Martin Aguirre Gobernuak Madrilgo Erkidegoan duen ordezkariak gaur nabarmendu duenez, Madrilgo Erkidegoko kriminalitate-tasak puntu erdiko jaitsiera izan du 2025eko urtarriletik martxora bitartean; guztira, egunean 40 arau-hauste penal gutxiago izan dira. Jaitsiera are handiagoa da kriminalitate konbentzionalaz bakarrik hitz egiten bada, egunean 45 delitu gutxiagorekin.

Hala ageri da Barne Ministerioko Segurtasuneko Estatu Idazkaritzaren urteko lehen hiruhilekoari dagokion Kriminalitate Balantzean.

Kriminalitate tasa, hau da, 1.000 biztanleko arau-hauste penalak, 56,5eko tasan kokatu zen epe horretan, 0,5 puntuko jaitsierarekin, 2024. urteko datuekin alderatuta –azken hamarkadako zifra onenekin itxi zuen ekitaldia–. 2025ean, 2012tik ikusten ari den joera positibo horrek jarraitu egiten du.

Francisco Martinen arabera, datu horiek agerian uzten dute “norabide onean” doala, nahiz eta autokonplazentzian erortzea saihestu nahi izan duen eta ziurtatu hurrengo hiruhilekoan datu are hobeak lortzeko lanean jarraituko dutela.

Polizia-lanaren emaitza eta langile gehiago izatea

Era berean, Estatuko Segurtasun Indar eta Kidegoek eskualdean egiten duten “lan aparta” eskertu nahi izan du: %5,2ko igoera izan da argitzeetan eta %1,3koa atxiloketen tasean.

Horrekin batera, Espainiako Gobernuak plantillak indartzeko egindako ahalegina nabarmendu du; izan ere, aurreko ekitaldia eskualdean inoiz izan den eragile kopuru handienarekin itxi da, “2018arekin alderatuta, ehuneko hamar baino gehiago”, eta azpiegiturak eta polizia-ekipamendua hobetu dira.

Datuak zigor-tipologien arabera banakatuta

Kriminaltasun-adierazleek kriminalitate konbentzionala eta ziberkriminalitatea deritzona bereizten dituzte. Hala, 2025eko lehen hiruhilekoan 4,9 puntuko murrizketa erregistratu da ohiko kriminalitatean. 2024ko lehen hiruhilekoan ohiko 83.307 arau-hauste izatetik 2025ean 79.194 izatera igaro da. Kriminalitate konbentzionalaren murrizketa hori Espainia osorako erregistratutako datua baino handiagoa da (-% 3,2).

Ziberkriminalitateak gora egin du pixka bat lehen hiruhileko honetan, %2,7, eta 2024an izandako ziberkriminalitatearen beherakada baino txikiagoa izan da (-6,2 puntu). Delituzko fenomeno hori zuzentzen eta moderatzen ari da, Estatuko Segurtasun Indar eta Kidegoek delituzko modu berri horien aurrean egin duten egokitzapenari eta herritar guztien kontzientziazio handiagoari esker. Hala, iruzur informatikoek, ziberdelitu nagusiak, -% 1,7ko murrizketa izan dute. Hala ere, gainerako ziberdelituek Espainiako gainerako herrialdeen zifrak bikoizten dituzte, horregatik, lan pedagogikoaren garrantzia aldarrikatu du Gobernuko ordezkariak, herritarrek delinkuentzia mota horren aurrean babesten ikas dezaten.

Delitu penalen tipologia zehatzaren arabera, 2025ean nabarmen jaitsi dira eragin mediatiko handiko delituak eta gure herritarrengan segurtasunik ezaren sentsazio handiagoa sortzen dutenak. Horien artean, dolozko hilketetan eta saiakera mailako hilketetan izandako murrizketa nabarmena: 36tik 29ra; dolozko hilketen eta hilketa burutuen kopuru baxuari eustea: 5, edo bahiketetan murrizketa: 5etik 4ra.

Bestalde, indarkeriaz edo larderiaz egindako lapurretak 15,5 puntu jaitsi dira (Espainia osoan baino askoz ere datu hobea, % -9,4 jaitsi baitira), eta lapurretak 9,3 puntu jaitsi dira (Espainia osoan baino askoz gehiago, % -3,3).

Halaber, etxeetan indarrez egindako lapurreten (%-14,4) eta autoen lapurreten (%-11,7) murrizketak ere oso garrantzitsuak dira.

Liskar tumultuarioei eta lesio-delituei dagokienez, % 3,5 gehitu dira, nazio mailan ere egiten duten bezala; horregatik, polizia-ahalegin gehienak bideratzen dituzte, eta herritarren segurtasun-lanak areagotzea dakarte.

Nabarmentzekoa da, halaber, droga-trafikoagatiko delituen gorakada (+% 19,1); irakurketa positiboa du, FCSEk esparru horretan egiten dituzten jarduerak areagotzearekin lotuta baitago, eta poliziaren ikerketaren emaitza dira.

Sexu-askatasunaren aurkako delituak

2025. urteko lehen hiruhilekoan, sexu-askatasunaren aurkako delituek bilakaera izan dute Madrilgo Erkidegoan, guztizko nazionalaren antzekoa, eta goranzko joera izan dute; joera hori 2020an eten zen, COVID-19aren pandemiaren ondorioz. Zentzu horretan, lehen hiruhileko honetan %8,8 gertakari gehiago salatu ziren (nazio mailan + %3,8aren gainetik), zifra ilunaren murrizketa eta emakumeek salatzeko duten konfiantza handiagoa islatzen du.

Aldi horretan ezagututako gertaerak zehatz-mehatz aztertuta, esan behar da mota horretako delitu gehienak sarketarik gabeko sexu-erasoak direla, sexu-askatasunaren aurkako delitu guztien % 77 baino gehiago; sarpena duten sexu-erasoak, berriz, erregistratutako ekintza guztien % 23 dira.

Kasu igoera handiena sarketarik gabeko sexu erasoetan gertatu da, 15,3 puntu gehiago.

Sarpena izan duten sexu-erasoak, berriz, %8,7 jaitsi dira (Estatuan, aldiz, gora egin du, %7,6).

Horrelako delituak ulertzeko lagungarriak izan daitezkeen hainbat alderdi aipatu behar dira: kasu gehien etxebizitzen barruan gertatzen dira, ez aisialdirako lokaletan, eta lotura motaren bat dago biktimaren eta erasotzailearen artean.

Horrelako delituek azken urteetan izan duten etengabeko gorakadatik ondoriozta daiteke “ezkutuko zifraren” beherakada progresiboa, ez hainbeste egindako ekintzen gorakadarekin lotuta, baizik eta kontzientziazio-politika aktiboek eragindako salaketen gorakadarekin eta horrelako delitu-egitateen aurrean tolerantzia soziala eta pertsonala murriztearekin.

Gobernuaren Ordezkaritzak gertutik jarraitzen du sexu-indarkeriagatiko salaketen egoera. Hori dela eta, beste bilera-sorta bat egiten ari dira eragile sozial eta instituzionalekin, jarduerak aztertzeko eta indartzeko.

Madril, hiria eta beste udalerri batzuk

Madrilgo hirian ere, arau-hauste penalen kopurua %6,3 jaitsi zen, eta -1,2 kriminaltasun-tasan, 68,2 puntutan kokatuz. Ohiko kriminalitatea %6,5 jaitsi da, 4.000 delitu gutxiagorekin; eta ziberkriminalitatea %5,6 jaitsi da.

Madrilgo Erkidegoko kriminalitatearen murrizketari dagokionez, San Martín de la Vega (-% 19,2), San Sebastián de los Reyes (-% 17,6), Ciempozuelos (-% 15,4), Arganda del Rey (-% 13,1), Colmenar Viejo (-% 11) eta Alcorcón (-% 10) udalerrien arau-hauste penalen kopuruak behera egin du.

Oso bereziki nabarmentzekoa da Parla udalerria, arau-hauste penal guztiak % 7,5 jaitsi baitira, eta kriminalitate konbentzionalak % 6,6 egin baitu behera, aurreko urteko aldi berarekin alderatuta. Hori guztia iaz urte amaieran herrian martxan jarritako “Parla Planari” esker.