834 agente arduratuko dira Errioxan datorren igandean, ekainaren 9an, egingo den Europako hauteskunde-eguna zaintzeaz. Polizia Nazionalak, Guardia Zibilak eta udaltzaingoek osatuko dute dispositibo hori herritarren segurtasuna eta eskubide eta askatasunen erabilera bermatzeko bozketa egunean zehar.
Gaur goizean bertan egin da Ezohiko Segurtasun Batzarra, Beatriz Arraiz Nalda Gobernuak Errioxan duen ordezkaria buru duela, Europako Hauteskundeak direla-eta ezarriko den segurtasun dispositibo hori koordinatzeko.
Hain zuzen ere, Polizia Nazionalak 160 agente bidaliko ditu, eta Guardia Zibilak, berriz, 630. Horrez gain, udaltzainen 44 agente ere izango dira dispositiboan.
Estatuko Segurtasun Indar eta Kidegoek lan egingo dute Errioxan gaitutako 414 hauteskunde mahaiek –iazko Hauteskunde Orokorretan 516 izan ziren– puntualki ireki ahal izatea eta hauteskunde eguna normaltasunez igarotzea bermatzeko.
Ordezkariak eskertu egin du Polizia Nazionaleko, Guardia Zibileko eta Udaltzaingoko agenteek urteko egun guztietan egiten duten lan garrantzitsua, eta, zehazkiago, jardunaldi garrantzitsuetan egiten dutena, hala nola hauteskundeetan.
Igande honetarako, ekainaren 9rako, hauteskunde-prozesua kudeatzeko dispositibo osoan inplikatutako langileei dagokienez, guztira 5.894 pertsona daude, eta horietatik % 40 inguru ordezko mahaikideak dira, eta ez dute praktikan esku hartu beharko.
ERRIOXAKO GIZA BALIABIDEAK
- Hauteskunde-mahaietako kide titularrak (414 presidente + 828 kide): 1.242
- Hauteskunde-mahaietako ordezko kideak (6 mahaiko): 2.484
- Administrazioko ordezkariak (155 telefonoz eta 125 elektronikoki): 280
- Hauteskunde Batzordeetako kideak (eta laguntzaileak): 50
- Hauteskunde Erroldaren Bulegoko kideak: 30
- Udaletako idazkariak: 85
- Udaletako laguntzaileak: 209
- Lokalak egokitzea eta hautestontziak eta kabinak muntatzea: 584
- Bake-epaileak: 171
- Gobernuak Errioxan duen Ordezkaritzako langileak: 25
- Segurtasun Indar eta Kidegoetako kideak (Poliziaren Kidego Nazionala -160-, Guardia Zibila -630- eta Udaltzaingoak -44-): 834
- GUZTIRA: 5.894
BALIABIDE MATERIALAK
- Hauteskunde-mahaiak: 414
- Hautestontziak: 414
- Kabinak: 925
- Seinaleztatzeko hainbat euskarri: 694
- Mahaikideen eskuliburuak: 7.818
- Mahaikideentzako material-kitak: 1.587
- Beharrezko aktak (4 orriko ale autokopiatiboak): 9.806
- Boto-emaileen zerrenda zenbakituak: 1.600
- Bozketako ziurtagiriak: 1.146 taloitegi, bakoitza 100 ziurtagirikoa.
- Posta bidezko botoa eskatzeko inprimakiak: 24.000
- Kartazalak: 239.000
- Txartelak: 8.426.650, aldarrikatutako 34 hautagaiei dagozkienak. Hauteslekuetan botoa emateko banatutakoez gain, joko engomatuak prestatu dituzte, era guztietako urruneko bozketetan, posta bidezko botoan, CERA eta ERTE bidez bidaltzeko.
Errioxako autonomia-erkidegoko hauteskunde-prozesua kudeatzeko, Gobernu Ordezkaritzak 644.212,51 euroko hasierako aurrekontua du, eta partida nagusiak hauteskunde-mahaietako kideentzat (109.490 euro) eta boto-paperak eta aktak inprimatzeko (147.000 euro) dira.
ERRIOXAKO HAUTESLEAK
Errioxako hautesleen datuei dagokienez, 250.008 lagunek izango dute bozkatzeko aukera. Hona hemen hauteskunde-errolda osoa:
- Egoiliarren Hauteskunde Errolda (EHK): 234.645.
- Espainian bizi diren atzerritarren errolda (CERE): 1.965.
- Egoiliar Absenteen Hauteskunde Errolda (CERA): 18.398.
Boto-emaile berriei dagokienez, 18 urte betetzean:
- 14.413 2019ko Europako Parlamenturako Hauteskundeetatik.
- 2.559 2023ko uztailaren 23ko Hauteskunde Orokorretatik.
Bestalde, 3 hautesle itsuk baille bozkatzeko KIT berezia eskatu dute eta hautesle gor batek ere ez du zeinu interpreterik eskatu hauteskunde mahaiko kide izateko.
Botoa posta bidez emateko aukerari dagokionez, guztira EHKn sartuta dauden 15.567 errioxarrek eskatu dute, eta horietatik 15.542 onartu eta 25 ukatu egin dira. 2023ko uztailaren 23ko azken Hauteskunde Orokorretan 20.843 izan ziren.
Gainera, aldi baterako falta diren 12 errioxarrek ere eskatu dute, eta CERAko 18.398 errioxar bidali dituzte ofizioz.
Beraz, guztira, 33.952 boto-emaileri bidali zaie hauteskunde-dokumentazioa, hau da, 2019ko Europako Hauteskundeetan baino askoz gehiagori (orduan, 10.060 izan ziren). Igoera hori CERA botoaren prozesua aldatu izanaren ondorio da; izan ere, 2022ko urriaren 4tik aurrera ez da beharrezkoa botoa eskatzea, atzerrian bizi diren espainiarrek botoa emateko aukera arautzeko erreforma indarrean jarri ondoren.