“Etxebizitza duina, egokia eta irisgarria eskuratzea da Espainiako Gobernuak legealdi honetan bultzatzen jarraitzen duen ildo estrategikoetako bat”. Beatriz Arraiz Nalda Espainiako Gobernuak La Rojan duen ordezkariak Espainiako Gobernuak autonomia erkidegoan sustatu dituen etxebizitza politikak baloratu ditu.
Arraiz Naldak adierazi duen moduan, Gobernu zentralak sustatutako etxebizitza politiken helburua herritarren beharrei erantzuteko lan egitea da, etxebizitzarako sarbidea hobetuz. Horretarako, Estatuko Aurrekontu Orokorretan (3.500 milioi euro inguru luzatu dira) etxebizitza eskuratzeko jarduerak sustatzera bideratutako baliabide publikoen abal garrantzitsu bat dagoela adierazi du.
Zentzu horretan, etxebizitza eskuratzeko eskubidea Ongizate Estatuaren bosgarren zutabe gisa finkatzeko, administrazio publiko guztien eskura dauden baliabideak mobilizatzen ari direla gaineratu du. Horrenbestez, Espainiako Gobernuak autonomikoarekin eta tokiko erakundeekin duen lankidetza funtsezkoa dela nabarmendu du, baita lurraldean egingo diren jardueretarako finantziazioa koordinatzea eta osatzea ere.
Gobernuaren ordezkariak gogorarazi duenez, Ministroen Kontseiluak joan den astean onartu zuen Errioxari 3 milioi euro banatzea etxebizitzak zaharberritzeko, Suspertze, Transformazio eta Erresilientzia Planaren (PRTR) baitan. Partida hori “Bizitegi-inguruneen suspertze ekonomiko eta sozialerako birgaitze-programari” dagokio. Funts horiek, besteak beste, etxebizitza partikular bateko leihoak aldatzeko, digitalizatzeko, eguzki-plakak eta plaka fotovoltaikoak instalatzeko, aerotermiarako edo berdeguneak hobetzeko erabiliko dira.
Era berean, Arraiz Naldak gogorarazi du Etxebizitza eta Hiri Agendako Ministerioak aurresuposatzen eta finantzatzen dituen zerga-pizgarriak eta, horiei esker, etxebizitzan birgaitze-lanen bat egiten duen edonork bere kostuaren zati bat ken dezakeela PFEZaren hurrengo aitorpenean.
Hala, esan du Isabel Rodríguez García ministroak adibide argi bat jarri zuela zerga-pizgarri horien erabilgarritasunaren inguruan: energia-eraginkortasuna hobetzeko eraikin batean 5.000 euroko obra bat egiteak, berokuntza- eta hozte-kontsumoa % 7 murrizteko baldintza betez, % 40ko laguntza jasotzen du, hau da, 2.000 eurokoa. Hau da, 3.000 euro bakarrik ordainduko lituzke. Baina, gainera, 3.000 euro horien gainean, PFEZean ere %20ko kenkaria lortzen da, 600 eurokoa, hain zuzen ere.
Hala, energia-eraginkortasuna hobetzeko lanak egiten dituzten pertsonek ordainduko luketenaren erdia ordainduko lukete birgaitze-laguntza hori gabe.
Bestalde, ordezkariak azpimarratu duenez, “Espainiako Gobernuak bere konpromiso handia erakutsi nahi du, dagoen etxebizitza-parkearen eskaintza indartuz eta zabalduz, etxebizitza eskuragarriaren aldeko apustua eginez”. Horren erakusle dira joan den astean Logroñon (24) eta Haron (11) energetikoki eraginkorrak eta eskuragarriak diren 35 etxebizitza eraikitzeko sinatu ziren bi akordioak.
Zehazki, proiektu horiek gauzatzeko aurrekontuan jasotako 5,1 milioi euroetatik 1,5 milioi emango ditu Gobernu zentralak, PRTRren esparruan NextGenerationEU funtsen kontura.
Haroko eta Logroñoko etxebizitzez gain, energetikoki eraginkorrak diren 40 etxebizitza publiko eraikiko dira Alfaron, 8 Calahorran eta 24 Torrecilla en Camerosen. Estatuaren ekarpena 3.432.520 eurokoa izango da.
Gainera, iazko maiatzean erabaki zen Santo Domingo de la Calzada eta Lardero udalerrietan alokairu sozialeko edo prezio eskuragarriko etxebizitza-parke publikoa sustatzea, etxebizitza eskuratzeko 2022-2025eko Estatuko Planaren kontura alokairu sozialerako 7 etxebizitza erosteko 272.618 euroko finantzaketari esker. Jarduera horretarako aurrekontu osoa, administrazio autonomikoaren eta sustatzailearen ekarpena barne, 590.674 eurokoa da.
Hilabete horretan bertan, 2023ko maiatzean, Espainiako eta Errioxako Gobernuek bi akordio sinatu zituzten Logroño eta Calahorrako bizitegi-inguruneetan 272 etxebizitza birgaitzeko. Akordio horiek PRTRren auzo mailako bizitegi-inguruneak birgaitzeko laguntza-programaren barruan sartzen dira. Proiektu horietan erabiliko diren 6,6 milioi euroetatik, Espainiako Gobernuak 4,8 milioi euro jarriko ditu.
Logroñoko Udalarekin sinatutako akordioaren arabera, Lobeteko birgaitze programatuko bizitegi-ingurunean zenbait jarduera egingo dira. Lehenengo fasean, 184 etxebizitza birgaitzea aurreikusi da, eta Espainiako Gobernuak 2,8 milioi euroko ekarpena egingo duela aurreikusi da.
Era berean, Calahorrako Udalarekin sinatutako akordioak Familia Santuaren Ingurunea eta Marco Fabio Quintiliano BHIren birgaitze programatuko bizitegi-inguruneko jarduerak jasotzen ditu. Lehenengo fasean 88 etxebizitza birgaitzea aurreikusten da, eta jarduera horietarako Estatuaren ekarpena 2 milioi eurokoa izango da.
Jarduera horiek guztiak zehaztu ondoren, ordezkariak nabarmendu du horiek guztiak adibide direla ikusteko nola etxebizitza bihurtzen den Espainiako Gobernuaren ekintza politikoaren giltzarrietako bat, parke eraikiaren birgaitzea bultzatuz, baita alokairu sozialeko etxebizitza-parkea handitzea ere energetikoki eraginkorrak diren eraikinetan, sektore horren aktibazioari eta enpleguaren sorrerari lagunduz.
“Birgaitze-jarduera areagotzen ari gara, baliabideekin, administrazioen arteko politika koordinatuarekin, beharrezko lankidetza publiko-pribatuarekin eta herritarren protagonismoarekin. Eta hori guztia, biztanle zaurgarrienekiko konpromisotik abiatuta, etxebizitza irisgarrien eta jasangarrien eskuragarritasunaren alde”, amaitu du.