Estatuko Aldizkari Ofizialak gaur argitaratu du Ogasuneko eta Funtzio Publikoko Ministerioaren agindua, 2022an Pertsona Fisikoen Errentaren gaineko Zergaren (PFEZ) zenbatespen objektiboaren sisteman –moduluen sistema deiturikoan– nekazari eta abeltzainentzat aplikatu beharreko Etekin Garbiaren Indizeak murrizten dituena.
Agindu horrek Nekazaritza, Arrantza eta Elikadura Ministerioak (MAPA) indize horiek murrizteko egindako proposamena jasotzen du, eta kontuan hartzen ditu lehortearen eragina eta 2022an nekazaritza- eta abeltzaintza-ustiategi askoren errentagarritasunean eragina izan zuten salbuespenezko beste inguruabar batzuk, hala nola Ukrainako gerra, ekoizpen-kostuak garestitu zituena.
Aginduak errendimendu garbiaren % 25eko murrizketa orokorra ezartzen du, eta modulu-sistemaren bidez zergak ordaintzen dituzten 800.000 nekazari eta abeltzaini aplikatu ahalko zaie. Egoera ahulenean dauden zenbait sektorek, gainera, berariazko murrizketak jasotzen dituzte: % 50ekoak dira olibadiaren, almendrondoaren eta erlezaintzaren kasuan, eta % 30ekoak zerealen, olio-landareen eta lekadien, gaztainondoaren, melokotoiaren, nektarinaren, abrikotaren eta gainerako abeltzaintza-sektoreen kasuan.
Gaur argitaratutako aginduan jasotako murrizketa guztien ondorioz, zerga-oinarria 1.807 milioi euro inguru jaitsiko dela kalkulatzen da, eta azken hamarkadan irismen handiena izan duena da.
Agindu horren bidez, halaber, PFEZaren nekazaritzako zenbatespen objektiboko aitortzaileek aldez aurreko etekin garbia murriztu ahal izango dute, % 35 nekazaritzako gasolioa erosteagatik eta % 15 ongarriak erosteagatik, azaroaren 29ko HFP/1172/2022 Aginduan ezarritakoaren arabera; agindu horrek 2023rako PFEZaren zenbatespen objektiboaren metodoa garatzen du.
Gainera, eutsi egingo zaie hirugarrenei erositako pentsuengatik eta energia elektrikoa erabiltzen duten ureztatutako lurretako laboreengatik iaz ezarri ziren indize zuzentzaileen murrizketei. Zehazki, 0,5 izango da abereak pentsuekin eta hirugarrenei erositako beste produktu batzuekin elikatzen dituzten abeltzaintza-jarduerei aplikatu beharreko indizea, betiere kontsumitutako elikagaien zenbatekoaren % 50 baino gehiago ordezkatzen badute, eta abeltzaintzako sektore intentsiboei zein estentsiboei aplikatzen zaie. Energia elektrikoa erabiltzen duten ureztatutako lurretako laboreen indize zuzentzailea 0,75era murrizten da
Errioxako autonomia-erkidegorako ezarritako etekin garbiaren indizeen murrizketak honako hauek dira:
Nekazaritza-sektoreak:
- Zerealak, lekadunak eta oleaginosoak, 0,26tik 0,18ra
- Olio-landareak 0,32tik 0,22ra
- Olibondoaren produktuak, 0,26tik 0,13ra
- Abrikota, melokotoia eta nektarinoa, 0,37tik 0,26ra
- Almendra 0,26tik 0,13ra
- Gaztaina 0,26tik 0,18ra
Abeltzaintzako sektoreak:
- Erlezaintza, 0,26tik 0,13ra
- Esnetarako behia, 0,20tik 0,14ra
- Okelatarako behia, 0,13tik 0,09ra
- Hazteko behi-azienda: 0,26tik 0,18ra
- Haragitarako ardi eta ahuntzak, 0,13tik 0,09ra
- Esnetarako ardiak eta ahuntzak, 0,26tik 0,18ra
- Haragitarako txerria edo 0,13tik 0,09ra
- Hazteko txerri-azienda: 0,26tik 0,18ra
- Hegazti-hazkuntza, 0,13tik 0,09ra
- Untxi-hazkuntza, 0,13tik 0,09ra
- Zaldiak, 0,32tik 0,22ra
Gainera, eremu eta labore batzuetan murrizketa gehigarriak egiten dira:
- Gerezia, sagarra eta udarea 48 udalerritan
- Aranoa 58 udalerritan
- Melokotoia 29 udalerritan, Espainiakoa baino murrizketa handiagoekin
Murrizketa horien guztien ondorioz, Errioxak 43,2 milioi euro murriztu dezake nekazaritzako estimazio objektiboaren araubideko aitortzaileen zerga-oinarria, eta horrek 10.000 nekazari eta abeltzaini egingo die mesede.