Energia proiektuetarako Gobernuaren Berreskuratze Planeko funtsen %25 soilik gauzatu du Balear Uharteetan

Autonomia Erkidegoari esleitutako guztizko aurrekontua 291 M€-koa da, eta horietatik 75 M€ baino ez dira esleitu IDAEren laguntza-programen zazpi deialdietan, xede finalista eta lurraldeen araberako kudeaketarekin.

Espainiako Gobernuak Energia Dibertsifikatu eta Aurrezteko Institutuaren (IDAE) bitartez esleitu zion Suspertze, Transformazio eta Erresilientzia Planaren (PRTR) diruaren %25 exekutatu du batez beste Balear Uharteek, Autonomia Erkidegoak zuzenean kudea dezan. Europako funtsekin finantzatutako zazpi laguntza-lerro dira, helburu jakin batekin: energia-hobekuntza eta -eraginkortasuneko proiektuak, herritarrei, ETEei eta tokiko erakundeei zuzenduak. Uharteek 291 M€-ko aurrekontua zuten guztira, eta 75 M€ baino ez dira banatu. CAIBek Trantsizio Ekologikorako eta Erronka Demografikorako Ministerioari emandako datuen eguneratzearen arabera, deialdi horiek 274 M€-ko balioa zuten eskaerak jaso zituzten artxipelagoan.

Programa horietako batzuetan, emandako funtsen gauzatze-maila Estatuko batez bestekoaren azpitik dago, nabarmen; esate baterako, Balear Uharteek IDAEk industrian eta zerbitzuetan energia berriztagarri termikoen proiektuetarako esleitutako 2,9M€-en % 11 baino ez dute gauzatu –jasotako diru-laguntza eskaera guztien % 5 da–, eta autonomia-erkidego guztiek planaren % 46 lortu dute. Etxebizitza-sektoreko autokontsumorako, biltegiratzerako eta termikoetarako lineari dagokionez, uharteek 10 eurotik 4 eman dituzte, 43,3 M€-ko aurrekontuarekin, eta antzeko beste ehuneko bat (% 38) egin da orain arte Eraikinen Birgaitze Energetikorako Programaren laguntzetarako, zeina Autonomia Erkidegoak 7M€ baino zertxobait gehiagorekin hornitu baitu Gobernuak.

Uhartetasunaren eragina konpentsatzeko IDAEk bi artxipelagoei zuzendutako programari dagokionez, energia jasangarriko ekimenak finantzatzeko Balear Uharteetara bideratutako ia 200 M€-etatik, 38,7 M€ exekutatu dira (% 20). Hala ere, autonomia-erkidegoak eskaerak jaso zituen, guztira, 118 M€.

Deialdi horietan guztietan, diru-laguntzak eskatzen dituzten pertsona guztiei ematen zaizkie, eskaera-ordenaren arabera, betiere baldintzak betetzen badituzte. IDAE arduratzen da funtsak administrazio autonomikoen artean banatzeaz, Gobernu Zentralak eta eskualde-gobernuek aurrez adostutako banaketa-sistema objektibo baten arabera. Erkidegoek esleitutako aurrekontua agortzen dutenean, handitzeak eska ditzakete. Balear Uharteen kasuan, autokontsumorako partida 30 M€ gehiagotan handitu zen, eta MOVES III mugikortasun eraginkor eta jasangarrirako programarena, berriz, 9,8 M€-ko hasierako zuzkidurarekin, 28 M€ gehiagorekin handitu zen, diru-laguntza eskaeren kopuruak nabarmen gainditu baitzuen hasierako zifra. Hala ere, laguntza eskaeren %32 baino ez dira ebatzi.

Gobernuak Balear Uharteetan duen ordezkariak, Alfonso Rodriguez Badalek, kezka agertu du programa horien betetze maila baxua dela eta, “eredu energetiko berri baterako trantsizioan funtsezko politikak aplikatzeko laguntza erabakigarria baitira”. “Balear Uharteek lan gehiago eta hobea egin behar dute funts horiek gauzatzeko, herritarrentzat, enpresa-sarearentzat eta Balear Uharteetako gizartearentzat aukera handi hori gal ez dadin”, ohartarazi du.