Luis Planasek nabarmendu du PAC berriak lehen aldiz tratu bereizia ematen diela Balear Uharteei, uhartetasuna dela eta

Balear Uharteetako nekazari eta abeltzainek penintsulakoak baino ekoizpen-kostu handiagoak dituzte, eta zailtasun handiagoak dituzte merkatuetan sartzeko beren produktuak merkaturatzeko

Luis Planas Nekazaritza, Arrantza eta Elikadura ministroak gaur nabarmendu duenez, Balear Uharteetako autonomia-erkidegoak, lehen aldiz, tratamendu berezia du Nekazaritza Politika Bateratuaren (NPB) laguntza-sisteman, lurralde horretako nekazaritza- eta abeltzaintza-jardueraren berezitasunei erantzuteko; izan ere, uhartetasuna dela eta, ekoizpen-kostuak handiagoak dira.

Ministroak azaldu duenez, uhartetasun egoerak zaildu egiten du merkatuetara heltzea, bai intsumoak eta lehengaiak eskuratzeko –horrek ekoizpen kostu handiagoak eragiten ditu penintsulan baino–, bai bertako nekazaritzako elikagaiak merkaturatzeko. Balear Uharteetako produkzio-egituraren ezaugarri nagusia ustiategi txikiak dira.

Espainian NPBren erreforma aplikatzeko plan estrategiko nazionalak osoko moduan hartu du kontuan uhartetasuna bere neurri guztietarako, eta ordainketa-eskualde berezi eta bakarra sortu du autonomia-erkidego horrentzat. Ministroak gogorarazi duenez, aurreko ereduan 50 ordainketa eskualde zeuden, eta bat ere ez Balear Uharteetarako, baina orain bai, guztira 20 besterik ez baitira. Eta azaldu du ordainpeko eskualdea ez ezik, NPBren hainbat alderditan laguntzeko mekanismoa ere badela. Ministroak azpimarratu du Balear Uharteetako nekazaritzak etorkizuna duela.

Orain arte, uharteen berezitasuna laguntza elkartuak osatzeko baino ez zen kontuan hartzen, baina ez oinarrizko ordainketaren erregimenerako, hori baita zuzeneko ordainketen zatirik handiena (urte horretatik aurrera, jasangarritasunerako errentaren oinarrizko laguntzak eta ordainketa birbanatzaile osagarriak osatzen dute).

Gogoeta espezifiko horren ondorioz, Balear Uharteetako nekazari eta abeltzainek % 48 handituko dute NPBren errentarako oinarrizko laguntza, birbanaketa-ordainketa barne, aurreko aldiko oinarrizko ordainketarekin alderatuta. Horrez gain, azaldu du nekazari txikiei laguntzeko ordainketa birbanatzailea lehen aldiz ezartzeak garrantzi berezia duela Balear Uharteetan, bertako nekazaritza egitura ustiategi oso zatikatuek ezaugarritzen baitute.

2021. urtean Balear Uharteetako Nekazaritza Politika Bateratuaren laguntza jasotzeko eskubidea izan zuten 5.397 nekazarik eta abeltzainek, eta guztira 30,4 milioi euro jaso zituzten. Ministroaren hitzetan, onuradunen % 99k laguntza kopurua mantendu edo handitu egingo dute epe horretan.

Ministroak bilera egin du gaur Balear Uharteetako nekazaritza-erakundeekin, eta bi ustiategi oso esanguratsu bisitatu ditu: Mallorcako Campen Kooperatiba, autonomia-erkidegoko bigarren mailako bakarra, eta Es Bosc Vell etxaldea, Mallorcako porc negre-hazle eta ekoizle nagusia, hau da, % 100 arraza autoktonoaren aitorpena duten lau txerri-espezieetako bat. Kooperatibara egindako bisitan, ministroarekin batera izan dira Francina Armengol presidente autonomikoa eta Mae de la Concha Nekazaritza, Arrantza eta Elikadura kontseilaria; azken hori ere Es Bosc Vellen izan da.

Mallorcako Camp-i buruz, Planasek nabarmendu du sektore kooperatiboaren lan onaren adibide dela; izan ere, ustiategi hain atomizatuak dituen lurraldean 2.550 bazkide baino gehiago dituzten 14 kooperatiba biltzen ditu, eta horrek, gainera, hainbat sektore produktibo integratzea dakar, hala nola almendra, algarroba, zerealak edo oliba-olioa. Ministroak azpimarratu du garrantzitsua dela Balear Uharteetan kalitate zigilu aitortua duten 20 produktu izatea, Jatorri Deituren eta Adierazpen Geografiko Babestuen artean; izan ere, ekoizpenak kuantitatiboki oso garrantzitsuak ez diren lurralde batean, kalitateak eta bereizketak balioa sortzea eta errentagarritasuna bermatzea ahalbidetzen dute.