Gobernuak, Nekazaritza, Arrantza eta Elikadura Ministerioaren bitartez, astearte honetako Ministroen Kontseiluan baimena eman du Gaztela-Mantxari 11.615.687 euro banatzeko, landa garapen, nekazaritza eta abeltzaintza arloko esku-hartzeak finantzatzeko.
Guztira, autonomia-erkidegoek 207,7 milioi euroko zortzi kreditu jasoko dituzte, Nekazaritza Politika Bateratuaren Plan Estrategiko Nazionalean (NPB) jasotako landa-garapeneko esku-hartzeak finantzatzeko, bai eta merkatuen, landare- eta animalia-osasunaren eta Kanarietako Nekazaritza Ekoizpenei Laguntzeko Erkidegoko Programaren (POSEI) lehiakortasunaren eta ekoizpenaren kalitatearen arloko hainbat jarduera finantzatzeko ere.
Gobernuak baimena eman ondoren, datorren ostiralean, apirilaren 19an, egingo den Nekazaritzaren eta Landa Garapenaren Sektoreko Konferentzian aztertuko da funtsen banaketa.
Landa-garapena
Kreditu nagusia, 158.196.035 eurokoa, Landa Garapenerako Europako Nekazaritza Funtsaren (LGENF) esku-hartzeak finantzatzeko da; esku-hartze horiek Nekazaritza Politika Bateratuaren Plan Estrategikoa (NPB) (2023-2027) gauzatzen den lehen urteari dagozkio, eta Gaztela-Mantxara 9.902.344 euro bideratuko dira.
Aldi horretarako, Estatuak finantzaketa nazionalaren % 30 emango die autonomia-erkidegoei, eta, funts-banaketa hori egiteko, autonomia-erkidegoekin 2023ko maiatzean adostutako banaketa-irizpidea erabili da.
Nekazaritza- eta abeltzaintza-jarduerak
Ministroen Kontseiluak, halaber, zazpi kreditu lurraldeka banatzeko proposamena ere baimendu du, hainbat jarduera-ildo finantzatzeko; guztira, 49,6 milioi euro. Horietatik, 1.713.342 euro Gaztela-Mantxara bideratuko dira, eta Nekazaritza eta Landa Garapeneko Konferentzia Sektorialak onartu beharko ditu.
Ekoizpenaren eta Merkatuen Lehiakortasuna eta Kalitatea programaren barruan, erlezaintza sustatzeko lerrorako 4,5 milioi euroko kreditua baimendu da guztira, eta horietatik 340.249 euro Gaztela-Mantxara bideratuko dira.
Kopuru hori banatzeko, kontuan hartu da Abeltzaintza Ustiategien Erregistroan (REGA) erregistratutako erlauntzen kopurua, eta, besteak beste, erlauntzen erasoak eta gaixotasunak zaintzeko programa ofiziala finantzatuko da, bereziki varroosiarena.
Programa horretan bertan, landare-barietateen kalitate-lerroa eta ugalketa-materialen ziurtagiria finantzatuko dira; guztira, 1,75 milioi euro, eta horietatik 125.590 euro Gaztela-Mantxari dagozkio. Ildo horretan, landare-barietate berrien ebaluazio agronomikoa egiteko eta ziurtapen-sistema mantentzeko aukera ematen duten saiakuntzak egitea bultzatzen da, hazien eta mintegiko landareen kalitatea eta osasuna kontrolatuz.
Espainiako arraza autoktonoak sustatzera zuzendutako kreditu osoa 1,45 milioi eurokoa da, eta 33.720 eurokoa da Gaztela-Mantxarako. Lerro horren bidez, autonomia-erkidegoek onartutako arraza autoktonoen hazleen elkarteei laguntza ematen zaie, liburu genealogikoak kudeatzeko eta hobekuntza-programekin eta germoplasma-bankuekin lotutako jarduerak garatzeko.
Abeltzaintza-hobekuntza antolatzeko eta sustatzeko eta biodibertsitatea kontserbatzeko ildo horren barruan, beste 1,45 milioi euroko kreditu bat ezarri da esne-errendimenduaren kontrol ofizialerako, eta Gaztela-Mantxak 197.896 euro jasoko ditu. Kreditu horren bidez, laguntza emango da behi-, ardi- eta ahuntz-espezieen ebaluazio genetikoa egiteko eta ustiategien lehiakortasuna hobetzeko.
Landareen eta animalien osasuna
Landare-osasunaren arloan, izurriteak prebenitzeko eta haien aurka borrokatzeko programen helburu nagusia da zenbait gaixotasun kontrolatu eta, ondoren, desagerrarazteko jarduerak gauzatzen laguntzea. Ekitaldi honetan, Gobernuak 10,57 milioi euro jarriko ditu izurriteei aurrea hartzeko eta haien aurka borrokatzeko; horietatik 169.134 euro Gaztela-Mantxari dagozkio.
Horrez gain, animalien gaixotasunak errotik kentzeko estatuko programetara bideratutako 8,83 milioi euroko kontsignazioa baimendu da. Jarduera-lerro horrek ondorioak ditu animalien osasunean, osasun publikoan eta abeltzaintzako produktuen esportazioetan. Diru horretatik, 846.751 euro Gaztela-Mantxarako dira.
Funts horiek banatzerakoan hainbat irizpide hartzen dira kontuan, hala nola, gaixotasun kutsakor ezberdinek kaltetutako animaliak nahitaez hiltzeagatiko kalte-ordainak eta ustiategietako osasun hustuketak babestea, eta mingain urdineko txertoak eskuratzea, besteak beste.