Kantabriak % 12,1eko igoerarekin itxi du 2022. urtea Segurtasun Indar eta Kidegoek argitutako delituekin: 2021ean 8.302 izatetik 2022an 9.306 izatera igaro dira. Antzeko igoera izan da atxilotutako edota ikertutako pertsonetan, %16,4ko igoerarekin.
Espainiako Gobernuak Kantabrian duen ordezkari Ainoa Quiñonesek Kantabriako Segurtasun Indar eta Kidegoetako agenteek, Polizia Nazionalak eta Guardia Zibilak zein udaltzainek, egiten duten lana nabarmendu du, “gorputz guztiek modu koordinatu eta bateratuan lan egiten dutelako bake soziala, bizikidetza eta segurtasuna bermatzeko”.
Gainera, Quiñonesek goraipatu du Barne Ministerioak 2022an jarraitu duela Estatuko Segurtasun Indar eta Kidegoetako plantillak progresiboki handitzen, zehazki %7,2ko igoera 2018tik.
“Kantabriak Polizia Nazionaleko eta Guardia Zibileko 1.761 agente ditu 2022. urtearen amaieran, 2017an baino 128 gehiago, orduan 1.633 baitzeuden. Horrela, Pedro Sanchezen Gobernuak Estatuko Segurtasun Indar eta Kidegoen plantillak handitzeko konpromisoa betetzen du”, adierazi du Gobernuaren ordezkariak.
Bestalde, Quiñonesek esan du 2022an Segurtasun Indar eta Kidegoek (Polizia Nazionala, Guardia Zibila eta udaltzaingoak) ezagutzen dituzten arau-hauste penalak %19,2 igo zirela, 23.713 delituraino. “Polizien lanak, herritarren kolaborazio gero eta handiagoarekin eta salatzearen garrantziaren kontzientziazioarekin batera, delituen ezagutza handitzea eta, beraz, horiek argitzea ahalbidetzen du”, esan du.
2021ean, 23.713 arau-hauste penal ezagutu ziren Kantabrian; aurreko urtean, 19.894 izan ziren. Guztira, 4.817 delitu izan ziren ziberkriminalitatearen arloan, eta Kantabrian, 2021ean baino % 27,4 gehiago eta 2019an baino % 130,9 gehiago, Barne Ministerioak ostiral honetan jakitera eman duen Kriminalitate Balantzearen arabera.
Datu horiek kontuan hartuta, Kantabriako kriminalitate-tasa 1.000 biztanleko 40,5 arau-hauste penaletan kokatzen da, eta Autonomia Erkidegoa Espainiako zortzigarrena dela adierazten du, Extremaduraren (30,4), Asturiasen (32), Galiziaren (35,3), Aragoiren (36,4), Gaztela eta Leonen (36,7), Errioxaren (36,9) eta Gaztela eta Macharen (39,4) atzetik.
1.000 biztanleko 40,5 delituko tasarekin, Kantabria herrialde osoko kriminalitate-tasa baino 8,5 puntu beherago dago; izan ere, 2022ko itxieran, 1.000 biztanleko 49 arau-hauste penal zeuden.
ZIBERDELINKUENTZIA ARAU-HAUSTEEN % 20,3 DA
Kriminalitate Balantzean, adierazleak bi kategoriatan banatu dituzte: ohiko kriminalitatea eta ziberkriminalitatea. Horren bidez, Barne Ministerioak delinkuentzia fenomenoaren erradiografia hobeagoa izan nahi du internet bidez.
Hala, Kantabriaren kasuan, 2022an ezagutu ziren 23.713 arau-hauste penaletatik % 20,3 iruzur informatikoak eta ziberdelituak izan ziren, zehazki 4.817. Hau da, 2021ean baino % 27,4 gehiago eta 2019an baino % 130,9 gehiago. Urte horretan, % 146,7 handitu dira autonomia-erkidegoko pertsonei egindako iruzur informatikoak.
Ohiko kriminalitateari dagokionez, 2022an 18.896 arau-hauste penal ezagutu ziren Kantabrian, 2021ean baino %17,3 gehiago (16.112) eta 2019an baino %18,2 gehiago (15.987). Aurreko urtearekin alderatuta, dolozko hilketek eta hilketek %75 egin zuten behera, ibilgailuen lapurretek %35,7 egin zuten behera, eta droga-trafikoaren delituek %14,6 egin zuten behera.
Aldiz, sexu askatasunaren aurkako delituek goranzko joera izan zuten, %21,7ko igoerarekin, eta bereziki sarketa bidezko sexu erasoenek, %47,1 gehiago. Igoera horrek zerikusia izan behar du kontzientziazio-politika aktiboekin eta horrelako delituen aurrean tolerantzia soziala murrizteko politikekin; horrek esan nahi du biktimak salatzeko prestasun handiagoa dutela, eta tipo penal horietan dauden arau-hauste mailak murriztu egiten direla.
Gora egin dute, halaber, delitu larriek eta ez hain larriek (%25,5), indarkeriaz edo larderiaz egindako lapurretek (%26,8), etxeetan, establezimenduetan eta bestelako instalazioetan indarrez egindako lapurretek (%11,3) eta lapurretek (%27,8).
2022an ezagutu diren arau-hauste penal guztiengatik, Segurtasun Indar eta Kidegoek (Polizia Nazionala, Guardia Zibila eta udaltzaingoak) 5.579 pertsona atxilotu edota ikertu dituzte, 2021ean baino %16,4 gehiago, eta 9.306 delitu argitu dituzte, %12,1 gehiago.
20.000 BIZTANLETIK GORAKO UDALERRIAK
Bestalde, Kriminalitate Balantzeak 20.000 biztanletik gorako udalerrien segurtasun adierazleak jasotzen ditu (erroldatutako biztanleria hartzen da kontuan, eta ez lotutakoa); Kantabriaren kasuan, Santander, Torrelavega, Camargo, Castro Urdiales eta Piélagos dira.
Santanderren, 2022a 1.000 biztanleko 43,2 arau-hauste penaleko kriminalitate tasarekin itxi zen eta ezagutzen diren delitu guztiak %21,6 igo ziren. Bien bitartean, Torrelavegan kriminalitate tasa 41,5ean kokatu zen eta ezagutzen diren arau-hauste penalak %23,7 igo ziren.
Camargoren kasuan, 2022ko itxieran kriminalitate tasa 1.000 biztanleko 49,1 arau-hauste penalekoa izan zen eta ezagutzen diren delituen igoera %11,4koa izan zen.
Castro Urdialesen, kriminalitate tasa 49an kokatu zen eta ezagutzen diren arau-hauste penalak %4,5 jaitsi ziren. Azkenik, Piélagosek 1.000 biztanleko 31,1 arau-hauste penaleko kriminalitate tasarekin itxi zuen urtea eta ezagutzen diren delituak %27,7 igo ziren.
Datu horiek guztiak eskura daude eta Barne Ministerioak horretarako duen atarian (www.estadisticasdecriminalidad.es kontsulta daitezke.