“Cal é a vacina para acabar coa violencia de xénero? A educación. É a única forma de romper con toda esa normalización, con toda esa xustificación, con toda esa contextualización que leva a que, cando se produce a violencia de xénero, en lugar de producir un rexeitamento absoluto, haxa quen diga, ‘bo, pois algo faría’, ‘pois tampouco é tan grave’, que son os elementos que están a xogar para distorsionar esa cohesión”
O experto en igualdade e exdelegado do Goberno para a Violencia de Xénero, Miguel Lorente, participou este martes na segunda xornada formativa no marco da actividade ‘Claustros que coeducan’, organizada pola Dirección Provincial de Educación en Melilla.
Lorente, na súa intervención, fixo unha profunda análise das causas, consecuencias e solucións ante a violencia de xénero, destacando a importancia da educación como ferramenta fundamental para a súa erradicación e subliñou que falar de violencia de xénero no contexto educativo “é unha garantía de futuro”. “Temos un problema e un presente caracterizado por esta violencia, mesmo cuns datos sobre os resultados máis graves, os homicidios”, afirmou.
Neste sentido, lembrou que, nos últimos 23 anos, 1.310 mulleres foron asasinadas por violencia de xénero, incluíndo a última vítima coñecida esta mesma mañá. Ademais, desde 2013, contabilizáronse 64 menores asasinados neste mesmo contexto. Lorente comparou estas cifras coas do terrorismo de ETA, que en 40 anos asasinou a 857 persoas: “A violencia de xénero en 23 anos asasinou a 1.310 mulleres e, cada ano, a cinco nenos e nenas”.
O experto criticou o “distanciamento social” fronte a esta realidade, unha reacción que considera consecuencia dunha construción cultural que xustifica ou minimiza a violencia. “Pénsase que é por alcol, drogas ou trastornos mentais, pero os datos do Consello Xeral do Poder Xudicial revelan que só o 1,4% dos agresores tiña algún trastorno mental que influíu na súa conduta criminal”, precisou.
Lorente denunciou tamén o auxe do negacionismo e a instrumentalización do discurso sobre a violencia de xénero, “fragmentándola e contextualizándola” en lugar de afrontala con contundencia. Para explicar a necesidade dunha resposta global, recorreu a unha analogía coa pandemia: “Non a resolvemos con hospitais, senón con medidas de prevención, detección e, finalmente, con vacinación. Coa violencia de xénero ocorre o mesmo”.
Nesta liña, reclamou un sistema eficaz de detección, especialmente desde o ámbito sanitario, ao que acoden un 33% máis de mulleres maltratadas en comparación con quen non sofren violencia, segundo datos da OMS. Con todo, sinalou que só o 25% das vítimas presenta denuncia, o que evidencia que o sistema actual non alcanza a todas.
“A vacina para acabar coa violencia de xénero é a educación”, insistiu Lorente, como única vía para romper coa normalización, a xustificación e a falta de rexeitamento social ante a violencia. “Mentres haxa quen diga ‘algo faría’, ou ‘tampouco é tan grave’, non imos construír unha verdadeira solución”, advertiu.
Por último, apelou á responsabilidade colectiva para afrontar este problema estrutural: “A solución non partirá só dunha lei ou dunha institución. Todos e todas somos parte desa solución. Fáltanos toma de conciencia e compromiso para romper cunha cultura que confunde, especialmente aos homes, que moitas veces reproducen condutas machistas por mandato social”.
Miguel Lorente fixo un chamamento á reflexión, o diálogo e o compromiso activo para erradicar a violencia de xénero e avanzar cara a unha sociedade verdadeiramente democrática baseada na liberdade, a dignidade e a igualdade.
Formación a 400 docentes
A de hoxe é a segunda xornada da actividade ‘Claustros que coeducan’, organizado pola Dirección Provincial do Ministerio de Educación, Formación Profesional e Deportes (MEFPyD) no IES ‘Leopoldo Queipo’ coa participación dunha ducia de centros educativos da cidade.
A Directora Provincial de Educación en Melilla, Elena Fernández Treviño, agradeceu a presenza do experto Miguel Lorente, quen regresou á cidade para impartir unha formación sobre violencia de xénero dirixida ao profesorado.
Fernández Treviño valorou moi positivamente a participación do recoñecido especialista. “Miguel Lorente é profesor universitario, médico forense, doutor en Medicamento e un dos maiores expertos a nivel nacional e internacional en violencia de xénero”, afirmou, lembrando tamén que foi Delegado do Goberno para a Violencia de Xénero no ano 2008 co Ministerio de Igualdade.
A Directora Provincial destacou a súa faceta divulgativa, mencionando a súa colaboración habitual en medios como O País e a súa autoría de libros crave como ‘O crebacabezas’, ‘O meu marido pégame o normal’ e o seu máis recente obra, ‘A refundación do machismo’ (2023), na que Lorente “fai unha análise da postcultura e da guerra cultural identitaria, do patriarcado, da violencia e da situación social que nos/nos conduce a ela”.
Un dos eixos centrais da intervención de Lorente, sinalou Fernández Treviño, aborda a análise do papel da masculinidade na perpetuación da violencia de xénero. “Miguel céntrase moito niso: que papel ten a masculinidade en toda esta problemática, en toda esta secuela social”, subliñou.
Fernández Treviño lamentou que as xornadas se desenvolvan en paralelo a novos casos de violencia machista. “Onte e hoxe tivemos os últimos casos de mulleres asasinadas. Esta mesma mañá recibimos a noticia de que unha muller en Valencia foi asasinada”, lamentou, insistindo en que “é unha realidade social que evidentemente temos que abordar co profesorado”.
Por último, lembrou que esta formación alcanza a 400 docentes da cidade, destacando o papel vital do profesorado na construción dunha sociedade libre de violencia de xénero. “Facer esta análise nun contexto de educación é unha garantía de futuro”, concluíu.