· Os fondos foron asignados polo Ministerio para a Transición Ecolóxica e o Reto Demográfico.
· A nivel nacional, destinaranse un total de 818,3 millóns de euros a un total de 126 proxectos que engadirán 2,2 GW de potencia adicional e 9,4 GWh de capacidade de almacenamento.
O Ministerio para a Transición Ecolóxica e o Reto Demográfico (MITECO) deu a coñecer o resultado definitivo da convocatoria de axudas a proxectos de investimento en almacenamento, con 126 proxectos seleccionados aos que se asignarán un total de 818,3 millóns de euros do Fondo Europeo de Desenvolvemento Rexional (FEDER 2021-2027). O éxito da convocatoria, con 1.750 solicitudes recibidas, obrigou a incrementar finalmente en case un 17% a dotación de 700 millóns prevista inicialmente.
Entre os beneficiarios, sete proxectos están radicados na Comunidade de Madrid, concretamente nos municipios de Torrexón de Velasco, Fuenlabrada, Humanes de Madrid, Móstoles (2), Paracuellos de Xarama e Alcalá de Henares. Entre todos eles suman unha potencia conxunta de 49,50 MW e unha capacidade de almacenamento de 117,75 MWh. O monto total das subvencións a nivel rexional é de 7,99 millóns de euros.
Tipos de axudas
Respecto da natureza das axudas, destacan, sobre todo, os proxectos de almacenamento hibridado, con 69 expedientes, seguido polas baterías standalone (39) e, en menor medida, o almacenamento térmico (15) e os bombeos (3). En total, sumarán 2,2 GW de potencia adicional e 9,4 GWh de capacidade de almacenamento.
As tecnoloxías renovables que participan nos proxectos de almacenamento hibridado son, predominantemente, a solar fotovoltaica (38) e eólica (18). Hai tamén nove iniciativas con hibridación termoeléctrica e as catro restantes combinan o almacenamento con xeración fotovoltaica e eólica á vez.
Unha vez operativas, as novas instalacións contribuirán a proporcionar maior flexibilidade ao sistema eléctrico e favorecerán a integración das enerxías renovables, acelerando a descarbonización pola vía de asegurar a subministración de enerxía máis barata e sen emisións. O prazo máximo para a execución das actuacións será de 36 meses desde a concesión definitiva da axuda, debendo estar concluídos antes do 31 de decembro de 2029.
Esta liña de incentivos (PINALM) finánciase con fondos europeos do programa FEDER 2021-2027 xestionados polo Instituto para a Diversificación e Aforro da Enerxía (IDAE), organismo adscrito ao MITECO.
Por comunidades autónomas
O obxectivo dos fondos europeos FEDER é fortalecer a cohesión socioeconómica dentro da Unión Europea reducindo as disparidades entre os niveis de desenvolvemento das distintas rexións. A maneira de corrixir eses desequilibrios é mediante o financiamento de investimentos estruturais nos territorios menos favorecidos, promovendo un desenvolvemento sustentable e afrontando os retos ambientais.
Por esta razón as axudas para proxectos de almacenamento enerxético partían dun orzamento asignado por comunidades autónomas, con maior dotación a aquelas consideradas menos desenvolvidas ou en transición.
A selección definitiva dos proxectos beneficiarios realizouse segundo o orzamento asignado a cada CCAA, separando os proxectos elegibles por tipo de almacenamento e ordenando por puntuación, nunha primeira rolda, ata esgotar o orzamento. Alí onde quedaron excedentes, a cantidade repartiuse en segunda rolda entre o resto dos proxectos da comunidade autónoma, ordenados pola puntuación obtida inicialmente. En terceira rolda os expedientes competiron polo orzamento excedentario en cada zona de transición.
Como resultado desta mecánica, e unha vez examinadas todas as alegacións, Andalucía acollerá 31 proxectos, a Comunitat Valenciana 15 e Galicia 11, entre as máis destacadas. Séguenlles Castela-León (10) e Cataluña e Canarias, ambas as con 9. Estremadura e Castela-A Mancha desenvolverán 8 cada unha, e 7 Aragón e Comunidade de Madrid, respectivamente. O resto repártese entre Cantabria, Asturias, Murcia, País Vasco e Baleares.
Para facilitar a posta en marcha dos proxectos os beneficiarios poderán solicitar ao IDAE anticipos de ata o 100% do importe da axuda concedida, de acordo con as condicións reflectidas nas bases da convocatoria.
Maior penetración de enerxías renovables
Este impulso ao desenvolvemento do almacenamento enerxético contribuirá a asegurar a transformación do sistema enerxético para que sexa máis flexible, robusto e resiliente. Co reforzo desta tecnoloxía lograrase tamén unha maior penetración das fontes de enerxías renovables no sistema eléctrico español, xa que o almacenamento actúa como un elemento habilitador e de xestión das mesmas.
Así mesmo, espérase que o incremento deste tipo de instalacións e a mellora da dispoñibilidade das fontes renovables redunden en menores custos da enerxía.
As axudas reducirán ao mesmo tempo a dependencia de España dos combustibles fósiles, ao incrementar a participación renovable no mix eléctrico, facendo fronte á crise climática, en liña co establecido tanto polo Plan Nacional Integrado de Enerxía e Clima (PNIEC) como polo Plan REPower EU.
730 millóns do PRTR para almacenamento
Estas axudas FEDER ao almacenamento enerxético súmanse a anteriores programas de apoio específicos executados polo MITECO e o IDAE con cargo aos fondos NextGenEU do Plan de Recuperación, Transformación e Resiliencia (PRTR). Liñas de subvencións a instalacións innovadoras de almacenamento hibridado, standalone, térmico e de bombeos reversibles, así como a proxectos de I+D e en illas, entre outras, que sumaron incentivos por valor de 730 millóns.
Ademais de facilitar a descarbonización do sistema eléctrico español, o apoio a estes sistemas de almacenamento fortalecerá o desenvolvemento dun tecido industrial europeo capaz de fornecer equipos, fabricar ou ensamblar compoñentes e manter proxectos de almacenamento coas distintas tecnoloxías existentes (baterías, sistemas de bombeo e almacenamento térmico). Seguirá así os pasos do sector eólico e fotovoltaico, nos que España é xa autosuficiente en capacidade tecnolóxica e produtiva.
Poden consultar o detalle das axudas nesta ligazón