4 de agosto de 2023.- As medidas adoptadas polo Ministerio de Transportes, Mobilidade e Axenda Urbana (Mitma) para o fomento do transporte público han feito posible que o 82% das viaxes de competencia estatal realícense con abonos ou títulos multiviaje gratuítos ou con desconto.
Segundo mostran os últimos datos obtidos pola Secretaría Xeral de Transportes e Mobilidade, a implantación deste tipo de abonos ou títulos multiviaje, unha aposta de futuro pola mobilidade sustentable e o aforro dos cidadáns, incrementou con éxito a demanda do transporte público, ademais de captar usuarios do vehículo privado, transvasamento que contribúe de maneira significativa á diminución do impacto ambiental que comporta este tráfico.
Así, os servizos de transporte público estatais das empresas que operan acollidos a estes descontos (Proximidades, Media Distancia Convencional e Avant, prestados por Renfe, e autobuses de competencia estatal) sumaron un total de 167,1 millóns de viaxes no último cuadrimestre de 2022. Isto reflicte un forte incremento das viaxes respecto de 2021 e 2019, antes da pandemia, sobre todo en Media Distancia Convencional e Avant.
Así mesmo, as viaxes no conxunto dos servizos de transporte público en autobús de media e longa distancia ascenderon a 70,5 millóns, segundo datos do INE, o que supuxo un 28,4% de aumento respecto de 2021 e un 4,3% respecto de 2019. Con todo, o consumo de carburantes (gasolina máis gasóleo) mantívose lixeiramente por baixo dos niveis de 2019. C
on respecto de 2021, o número de viaxes aumentou en Proximidades nun 30%; en Media Distancia Convencional, un 89%; en Avant, un 74%; e en autobuses de competencia estatal con servizos acollidos a descontos, un 29%. Se o comparamos con 2019, antes da pandemia, o incremento é do 50% en Media Distancia Convencional, e do 19%, en Avant. No caso de Proximidades e autobuses estatais, é aínda inferior nun 2% e un 13%, respectivamente.
Servizos Media Distancia Convencional e AVANT de Renfe
En concreto, entre setembro e decembro de 2022, rexistráronse 11,95 millóns de viaxes en servizos de Media Distancia Convencional. Destes, 8,3 millóns realizáronse co abono gratuíto para viaxeiros recorrentes, o que supón o 69,5% do total. O uso media foi de 16,2 viaxes por abono. No mesmo período, producíronse 3,68 millóns de viaxes en servizos Avant, o 43,3% cun abono con desconto.
Doutra banda, no último cuadrimestre de 2022, as viaxes nos servizos ferroviarios de Media Distancia Convencional subiron un 42,3% en día laboral e un 56,2% en fin de semana respecto de 2019. Entre xaneiro e maio deste ano/este ano, os incrementos rexistrados respecto de 2019 oscilaron entre o 31,1% e o 55,5% en función do mes.
En Avant, neste mesmo período, as viaxes creceron un 17,2% en días laborais e un 23,6% en fins de semana respecto de 2019. Entre xaneiro e maio de 2023, rexistráronse cada mes alzas entre o 29,2% e o 41,4% respecto de 2019.
O incremento do uso do transporte ferroviario de media distancia (Avant, MD Convencional) rexistrado desde setembro de 2022, sumado ao incremento que tamén se observa no transporte en autobús de media e longa distancia, contrasta co descenso dos datos de mobilidade de máis de 50 km que se obtiveron a partir dos estudos básicos do estudo de mobilidade con tecnoloxía bigdata elaborado por Mitma, o que reflicte un transvasamento do vehículo privado ao transporte público.
Por iso é polo que o consumo de carburantes (gasolina máis gasóleo) entre setembro e decembro de 2022 sitúese lixeiramente por baixo do mesmo período de 2019, o que mostra o impacto dos descontos no incremento do uso do transporte público.
Proximidades ferroviarias
Entre setembro e decembro de 2022, rexistráronse nos servizos de Proximidades ferroviarias 144,15 millóns de viaxes. Deles, o 87% realizáronse utilizando os abonos con desconto de Renfe + Consorcios. Só con abono gratuíto de Renfe foron o 44%.
En Proximidades, superáronse os rexistros de 2019 durante os fins de semana e festivos (+0,7%), mentres que non se alcanzaron os valores de 2019 en días laborables (-8,8%). Estímase que este distinto patrón semanal pode ser reflexo do efecto do teletrabajo na redución da mobilidade obrigada diaria nas grandes cidades, entre outras causas.
Aínda que Proximidades non recupera valores de 2019, produciuse un notable impulso nas viaxes en setembro de 2022, diminuíndo a brecha observada con anterioridade. Esta recuperación foi perdendo intensidade ata febreiro de 2023 e novamente obsérvase unha mellora de novo a partir de marzo 2023.
Autobuses de competencia estatal
No último cuadrimestre de 2022, producíronse 7,33 millóns de viaxes nos servizos interurbanos de autobús de competencia estatal que ofreceron descontos aos viaxeiros recorrentes.
Nos autobuses interurbanos suxeitos á medida, o 28,1% das viaxes rexistradas no último cuadrimestre de 2022 fíxose cos abonos con descontos do 50%. Entre febreiro e maio, coa gratuidade vixente, a cifra sobe ao 36,2% das viaxes rexistradas.