● Las tarjetas monedero suponen un cambio de sistema en la aplicación del Fondo Social Europeo Plus para ofrecer alimentos y productos de primera necesidad a familias vulnerables con niños, niñas y adolescentes a su cargo.
● Este cambio de sistema fue aprobado de forma unánime por las Comunidades Autónomas, con el objetivo de complementar y reforzar los recursos que ya existen, y será gestionado por los gobiernos autonómicos en el ejercicio de sus competencias.
● O Goberno de España fixo posible a posta en marcha deste sistema a través dunha colaboración con Cruz Vermella, que xa pechou acordos con sete cadeas de supermercados para trocar estes cartóns despois de facer unha licitación pública.
Madrid, 18 de abril de 2024.- El Gobierno de España ha puesto en marcha el nuevo sistema con el que se aplicará el Fondo Social Europeo Plus (FSE+) para luchar contra la privación material a través del Programa “Básico”. Se trata de un modelo que funciona con tarjetas monedero y que se destina a familias en condiciones extremas de vulnerabilidad con niñas, niños o adolescentes a su cargo, atendiendo así el objetivo de reducir la pobreza infantil que la Comisión Europea fijó como prioritario al aprobar este programa. Bajo este criterio, se estima que unas 70.000 familias van a recibir estas tarjetas con las que podrán hacer compras mensuales de alimentos y productos de primera necesidad.
Con este obxectivo, e unha vez que o Goberno de España habilitou xa os cartóns moedeiro, son agora os gobernos autonómicos os que, no ámbito das súas competencias, teñen a responsabilidade de identificar, valorar e derivar ás persoas potenciais beneficiarias deste sistema, para poderlles facer chegar os cartóns. Así o establece o mandato que recibiron as Comunidades Autónomas en 2022, cando a Comisión Europea aprobou este programa.
Desta maneira, sinala o Goberno de España, as persoas beneficiarias poderán acceder de maneira directa a alimentos frescos e a alimentación infantil, así como a produtos básicos de hixiene (incluídos os de hixiene feminina), algo que supón unha notable mellora respecto do tipo de produtos ao que optan a través da repartición tradicional de alimentos. Sobre este punto, o Goberno de España sinala tamén que o sistema de cartóns moedeiro vai complementar e reforzar os recursos que xa existen, como os ofrecidos polos Servizos Sociais das Comunidades Autónomas ou os Bancos de Alimentos, que continuarán recibindo o resto de fondos públicos destinados a estes obxectivos.
Este cambio de modelo para a aplicación do FSE+ foi aprobado de maneira unánime por todas as Comunidades Autónomas nun Consello Territorial de Servizos Sociais que se celebrou fai xa máis de dous anos, o 15 decembro de 2021. Nese Consello estableceuse que o sistema de cartóns moedeiro debía comezar en 2024, ano no que finalizaba o antigo Programa FEAD. Por esa razón, o pasado 23 de xaneiro, o Consello de Ministros aprobou un Real Decreto para que este modelo arrincase este ano/este ano. Fixouse como data de inicio este mes de abril, cando conclúe a última partida do FSE+ asignada á repartición tradicional de alimentos. E é agora, en abril, cando o Goberno de España cumpre o seu compromiso de pór en marcha este sistema. Facer de maneira transitoria ata o 31 de decembro. A partir do 1 de xaneiro de 2025 serán as Comunidades Autónomas quen xestionen o novo modelo en solitario.
Deste xeito, a Administración Xeral do Estado dá máis tempo aos gobernos autonómicos para implementar este operativo, xa que a xestión dos servizos sociais é unha competencia exclusiva das Comunidades Autónomas. Mentres, o Goberno de España encargouse de posibilitar que os cartóns moedeiro estean xa a disposición dos gobernos autonómicos. Esta posta en marcha levouse a cabo a través de Cruz Vermella Española, entidade coa que se colabora, segundo estableceu o Real Decreto, por ter experiencia previa en iniciativas similares, implementación en todo o territorio nacional e ampla traxectoria no traballo con servizos sociais e familias vulnerables.
Baixo esta premisa, e para administrar os cartóns moedeiro, Cruz Vermella Española fixo unha licitación pública á que accederon sete cadeas de supermercados: Carrefour, Alcampo, Eroski-Caprabo, Spar Gran Canaria, Máis e Máis, Alimerka e Dinosol. Os cartóns moedeiro, por tanto, poderán usarse nestes supermercados xa que todos eles cumpren os requisitos fixados polo Real Decreto e polo Programa Básico. Un destes requisitos é que estes establecementos dispoñan dun sistema que permita facilitar os cartóns e excluír produtos non elegibles en caixa, xa que o tipo de produtos ao que se pode acceder inclúe unicamente os considerados de primeira necesidade, tal e como sinala o programa europeo. Por exemplo, con estes cartóns non se poderán comprar alimentos ultraprocesados ou bebidas alcohólicas.
Doutra banda, os cartóns moedeiro cumpren tamén co propósito de ofrecer unha maior contía económica ás familias beneficiarias en comparación co anterior modelo. Deste xeito, e en base ao número de membros que formen a unidade familiar, os cartóns moedeiro terán unha dotación económica de entre 130 e 220 euros mensuais. Ademais, este novo sistema cumpre con outro obxectivo importante: evitar a estigmatización social que sofren a miúdo as familias máis vulnerables, aplicando para iso un mecanismo que xa funciona con éxito noutros países europeos, segundo explican fontes do executivo.