O Goberno, a través do Ministerio para a Transición Ecolóxica e o Reto Demográfico (MITECO), destina 242 millóns euros a Castela-A Mancha para un proxecto de clústers e tecnoloxías industriais de hidróxeno renovable do IPCEI Hy2Use.
O Consello de Ministros aprobou hoxe, por proposta do MITECO, un Real Decreto para asignar e repartir 794 millóns de euros en axudas directas aos sete proxectos españois de produción e uso intensivo de hidróxeno renovable en actividades industriais a gran escala elixidos pola Comisión Europea no marco do Proxecto Importante de Interese Común Europeo (IPCEI, nas súas siglas en inglés) Hy2Use. Trátase do segundo dos aprobados por Bruxelas dentro da aposta estratéxica de impulso á cadea de valor industrial do hidróxeno verde na UE, desde a I+D ata a produción e uso deste vector enerxético nos sectores de actividade económica e produtiva máis difíciles de descarbonizar.
Cinco das iniciativas beneficiarias inclúen a construción de electrolizadores de alta capacidade –de 100 MW ou máis– en contornas de gran actividade industrial, como portos e outros complexos industriais, constituíndo clústers ou vales integrados que se situarán en localizacións de Andalucía, Asturias, Castela-A Mancha, País Vasco e Murcia. Encádranse na liña Technology Field 1 do IPCEI Hy2Use, orientada ao impulso do hidróxeno renovable.
As outras dúas propostas españolas do IPCEI Hy2Use despregaranse en Aragón e prevén a posta en marcha de senllos proxectos de xeración de hidróxeno renovable para o seu uso na fabricación de fertilizantes e outros compostos químicos. Encádranse na liña Technology Field 2, cuxa finalidade é facilitar a substitución tecnolóxica das enerxías fósiles en sectores industriais.
Investimento inmediato de 1.141 millóns
Os sete proxectos do IPCEI Hy2Use suman 652,2 novos MW de potencia de electrólise de maneira agregada e, en termos económicos, mobilizarán recursos por valor de 1.141 millóns de maneira inmediata e máis de 6.000 millóns de investimento total ao longo de toda a súa vida útil.
A repartición das axudas efectúase con cargo aos fondos NextGenEU do Plan de Recuperación, Transformación e Resiliencia (Compoñente 9 do PRTR) e serán canalizadas polo Instituto para a Diversificación e Aforro da Enerxía (IDAE), organismo dependente do MITECO.
O proxecto beneficiado en Castela-A Mancha é o de “Hidróxeno Renovable para a produción de amoníaco e fertilizantes verdes” en Puertollano (Cidade Real), sendo Iberdrola a empresa beneficiaria.
O financiamento público aos sete proxectos permitirá seguir avanzando na construción dunha economía do hidróxeno renovable sólida, tanto a escala comunitaria como en España, para acelerar o proceso de descarbonización e gañar competitividade industrial no despregamento global das enerxías renovables, onde o noso país pode facer valer a súa posición de liderado internacional.
Cinco vales de hidróxeno renovable
Os cinco proxectos vinculados ao desenvolvemento de vales ou clústers apoiados neste Real Decreto integran a produción de hidróxeno renovable a gran escala coa súa transformación e consumo en polos industriais situados nas proximidades da planta de electrólise, en actividades intensivas dentro dos sectores antes citados. Todos eles inclúen a subministración directa a consumidores industriais próximos vía hidroductos e, eventualmente, tamén por estrada.
En concreto, Green H2 Los Barrios proporcionará o hidróxeno renovable xerado á acería e planta química situadas a preto da produción. Asturias H2 Valley, pola súa banda, fornecerá o hidróxeno resultante tanto para o seu uso na planta cementeira e acería situadas a uns 3 km, como no polo industrial de Avilés, entre outros.
No proxecto Hidróxeno Renovable para a produción de amoníaco e fertilizantes verdes, en Puertollano (Cidade Real), a empresa de fertilizantes local será o consumidor principal do hidróxeno obtido. No Bilbao Large Scale electrolyzer o electrolizador sitúase no mesmo emprazamento que o consumidor principal do hidróxeno, a propia refinaría de Petronor en Muskiz, Bizkaia. E en canto á proposta do Cartaxena Large Scale electrolyzer, a maior parte da produción de hidróxeno destinarase a autoconsumo da refinaría de Cartaxena.
O propósito último desta integración en clústers é facilitar a descarbonización de procesos industriais de alto impacto ao substituír total ou parcialmente o hidróxeno gris utilizado por hidróxeno verde obtido mediante enerxía solar fotovoltaica, eólica e hidráulica, segundo os casos. Os cálculos previos cifran en máis de 17.000 toneladas/ano o volume de hidróxeno fósil que serán substituídas por moléculas renovables nestes cinco proxectos.
Aplicacións na industria química
Pola súa banda, os dous proxectos que se asentarán en Aragón implican a aplicación industrial directa do hidróxeno no sector químico. A iniciativa Ver-Amonia, en Teruel, desenvolverá unha electrólise integrada de 25 MW de potencia, alimentada con fontes renovables, coa que producirá 15.000 toneladas/ano de amoníaco verde como composto de fertilizantes.
En canto ao Proxecto de Hidróxeno verde en Magallón (Zaragoza), prevé instalar e operar un electrolizador de 7,2 MW con dúas configuracións diferentes a ensaiar. O electrolizador compartirá localización cunha planta fotovoltaica e outra eólica, e o hidróxeno producido transportarase en camións.
Segundo IPCEI de hidróxeno
Tras o primeiro IPCEI aprobado pola Comisión Europea, Hy2Tech, enfocado ao desenvolvemento de tecnoloxías asociadas ao hidróxeno renovable –tamén asignou fondos a empresas españolas–, este IPCEI Hy2Use de descarbonización de procesos industriais desenvolver 13 estados membros: Austria, Bélxica, Dinamarca, Eslovaquia, España, Finlandia, Francia, Grecia, Italia, Países Baixos, Polonia, Portugal e Suecia, ao que se engade Norueguesa no marco da Asociación Europea de Libre Comercio.
O seu obxectivo é garantir o desenvolvemento dun mercado de hidróxeno renovable e con baixas emisións de carbono mediante o apoio á construción de infraestruturas relacionadas co hidróxeno, especialmente electrolizadores a gran escala e infraestruturas de transporte, así como ao desenvolvemento de tecnoloxías de hidróxeno en múltiples sectores industriais. Segundo as estimacións proporcionadas polos Estados membros, este IPCEI contribuirá á creación de aproximadamente 26.000 postos de empregos directos en total ao longo da súa implementación. A escala comunitaria, o proxecto supón 3,5 GW de potencia de electrólise, dos cales 0,65 GW corresponden aos proxectos españois contemplados no Real Decreto.
Hidróxeno renovable, unha aposta de país
O Real Decreto aprobado hoxe destaca que a participación de España neste IPCEI, especificamente mediante proxectos declarados como estratéxicos pola Comisión Europea, supón unha oportunidade única para situar á industria nacional na carreira competitiva do hidróxeno renovable, onde outros países da nosa contorna xa están a investir fortemente.
O financiamento dos proxectos do IPCEI forma parte da aposta do Goberno polo hidróxeno renovable como factor crave para eliminar as emisións de CO2 da industria, o transporte pesado e outros sectores difíciles de descarbonizar, e en coherencia co desenvolvemento do PERCHE de Enerxías Renovables, Hidróxeno e Almacenamento (ERHA).
Ademais da asignación de fondos ás dúas ondas IPCEI lanzadas por Bruxelas, o MITECO, a través do IDAE, resolveu ata agora sete convocatorias de axudas do PRTR (nos programas H2 Pioneiros e H2 Cadea de Valor) para a creación dun ecosistema tecnolóxico e industrial do hidróxeno verde. En total, comprometéronse xa máis de 1.330 millóns en máis de medio centenar de proxectos desenvolvidos en toda a xeografía española. Tamén se someteu a audiencia e información pública o proxecto de bases reguladoras para a convocatoria de axudas á creación de novos vales ou clústers de hidróxeno que se lanzará proximamente.