A delegada do Goberno en Cantabria, Ainoa Quiñones, inaugurou na mañá de hoxe, a exposición sobre o 50 aniversario do Servizo de Desactivación de Explosivos e de Defensa Nuclear, Radiológica, Biolóxica e Química (SEDEX-NRBQ) da Garda Civil, que se atopa instalada na Delegación de Defensa en Cantabria, na Praza Velarde de Santander.
A mostra exhibe robots e material específico para a desactivación de artefactos, traxes especiais utilizados polos TEDAX da Garda Civil, e outros dispositivos, que xunto a paneis explicativos, fan un repaso da evolución desta especialidade que conta con efectivos dun altísimo nivel técnico.
Ademais da delegada do Goberno, ao acto inaugural acudiron, entre outras autoridades, o Presidente do Parlamento de Cantabria, as Conselleiras de Presidencia e Educación do Goberno de Cantabria, o Presidente do Tribunal Superior de Xustiza, a Fiscal Superior, a Coronela Xefe da Garda Civil de Cantabria, e a Coronela Delegada de Defensa en Cantabria, agradecendo este último, a iniciativa da Garda Civil por elixir a esa Delegación para homenaxear aos TEDAX.
A delegada do Goberno destacou o traballo “tan especializado” que desenvolven os efectivos deste servizo da Garda Civil e que, no caso de Cantabria, realizaron nos últimos anos máis de 300 destrucións de artefactos explosivos (granadas, proxectís, bombas de aviación, etc.), localizados en diferentes lugares da Comunidade Autónoma.
Tamén enxalzou que participaron activamente nas investigacións dos atentados terroristas con artefactos explosivos sufridos en Cantabria, sendo especialmente relevante a desactivación e retirada de dúas lanzadeiras de granadas que a banda terrorista ETA colocara para atentar contra o aeroporto de Parayas no ano 2005.
A mostra pódese visitar desde hoxe e ata o vindeiro sábado, 13 de maio, en horario de 11:00 a 14:00 e de 17:00 a 20:00 horas. O sábado o horario será de 10:00 a 14:00 horas.
Medio século de servizo ao cidadán
O Servizo de Desactivación de Explosivos da Garda Civil comezou a súa andaina o 2 de marzo de 1973, cos primeiros axentes artificieiros. Esta especialidade creouse co fin de facer fronte á escalada en accións terroristas co uso de explosivos.
Durante os dous primeiros anos, 374 gardas civís especializáronse como desactivadores, pioneiros na desactivación de bombas e explosivos fóra das Forzas Armadas. No ano 1980 creouse a Escola de Técnicos Especialistas en Desactivación de Explosivos deste Corpo.
Acorde cos tempos e as necesidades de adaptarse a novas formas terroristas, no ano 1999 ao Servizo de Desactivación de Explosivos (SEDEX) uniuse a Defensa Nuclear, Radiológica, Biolóxica e Química (NRBQ). Na actualidade existen 41 grupos de desactivación de explosivos e 22 equipos de procura e localización distribuídos por toda España.
Os axentes do SEDEX-NRBQ, máis coñecidos como TEDAX (Técnicos Especialistas en Desactivación de Artefactos Explosivos), desde os seus inicios, neutralizaron máis de 255.000 municións de todo tipo e desactivaron máis de 3.220 artefactos explosivos, como bombas-lapa ou coches bomba.
En Cantabria, como no resto de España, estes especialistas traballan para a neutralización a diario de proxectís que aparecen en distintos puntos, procedentes na súa maioría da Guerra Civil, a intervención con material explosivo procedente de comandos terroristas ou a intervención en catástrofes humanitarias, como no ano 2021 na Palma, onde realizaron medicións e control dos gases tras a erupción do volcán, co obxecto de garantir a volta segura aos fogares das persoas evacuadas.