El delegado del Gobierno en Canarias, Anselmo Pestana, ha presentado hoy los datos relativos a Canarias de la quinta edición de "Cumpliendo", el informe de rendición de cuentas de la acción del Gobierno de España en el conjunto de 2022.
Nunha roda de prensa na sede da Delegación do Goberno en Las Palmas de Gran Canaria, Anselmo Pestana puxo en valor como se reforzou nos últimos meses o compromiso do Executivo central co territorio e a cidadanía de Canarias, particularmente no referente ao apoio á dinamización económica e a cohesión social, así como para facer fronte á recuperación dA Palma tras a erupción volcánica de 2021.
“As cifras que pomos hoxe sobre a mesa son o balance e a materialización dun compromiso encabezado polo presidente Pedro Sánchez, e un Goberno que ten moi presentes as necesidades das canarias e os canarios, particularmente de quen se viron afectados por algunhas das últimas emerxencias ás que tivemos que facer fronte, tanto a sanitaria como a volcánica, sen esquecer as dificultades económicas derivadas do conflito en Ucraína”, afirma Anselmo Pestana.
“É un compromiso que se puxo a proba por todas as complicacións que atravesamos durante os últimos anos e nas que o Goberno de España sempre estivo traballando para non deixar a ninguén atrás. As necesidades específicas de Canarias van seguir estando moi presentes tamén neste ano 2023 para este Goberno”, engade.
Fondos europeos e impulso económico
Canarias ha sido destinataria de 1.602 millones de euros procedentes del Mecanismo de Recuperación y Resiliencia europeo, de los que 1.338 millones de euros corresponden al despliegue de inversiones del Plan de Recuperación, Transformación y Resiliencia de gestión directa por la Comunidad Autónoma, a lo que se suman 629,9 millones de euros asignados en fondos REACT-EU. En total, 2.231,9 millones de euros de fondos Next Generation.
Destináronse así mesmo a Canarias 53,9 millóns de euros correspondentes á convocatoria extraordinaria do programa de Plans de Sustentabilidade Turística en Destino 2022, financiada integramente cos fondos Next Generation (case 2 millóns en convocatoria ordinaria para Los Llanos de Aridane, nA Palma), e 30 millóns de euros en subvencións para o financiamento de resiliencia turística para territorios extrapeninsulares, no marco do Compoñente 14 do Plan de Recuperación, Transformación e Resiliencia.
Canarias recibiu 4.990,6 millóns de euros en concepto de entregas a conta, autorizándose o ano pasado 898,8 millóns de euros en operacións de crédito á Comunidade Autónoma, e destinándose 169,9 millóns de euros a compensar ao Arquipélago polo prexuízo da implantación en 2017 do Sistema de Subministración Inmediata de Información no IVE, dos que 146,6 foron para o Goberno autonómico e 23,3 para as Entidades Locais.
El Gobierno destinó el año pasado 21 millones de euros en apoyo a la producción agrícola en el marco del Programa de Opciones Específicas por la Lejanía y la Insularidad (POSEI), y la Delegación del Gobierno en Canarias concedió cerca de 80,78 millones de euros en subvenciones al transporte de mercancías industriales, agrícolas y del plátano en el Archipiélago, lo que supone un incremento de más del 21% con respecto a 2021.
Para o impulso e a dinamización económica a través da dixitalización, o Goberno de España concedeu ao Cabildo de Gran Canaria 2,7 millóns de euros para a creación dun ecosistema dixital dentro do sector audiovisual, así como 2.035 pemes canarias foron beneficiarias o ano pasado das axudas do Programa Kit Dixital.
A iso súmanse os 6,9 millóns de euros para a transformación e modernización do sector comercial en Canarias, dos que 4,3 millóns corresponden ao financiamento de senllos proxectos para zonas comerciais do Concello de Santa Cruz de Tenerife, de Gáldar (Gran Canaria) e de Adeje (Tenerife).
O Goberno central destinou así mesmo 11,2 millóns de euros dentro do investimento “Transformación dixital e modernización das Comunidades Autónomas” do Compoñente 11 do Plan de Recuperación, Transformación e Resiliencia e 4,2 millóns de euros para a modernización e dixitalización das Entidades Locais.
Ademais, o Executivo concedeu 10,4 millóns de euros ao Cabildo dEl Hierro (proxecto “El Hierro en Rede”) e ao Cabildo de Forteventura (proxecto “Forteventura Open i-Island”) para potenciar o emprego do TIC no desenvolvemento de territorios insulares.
Transportes e cohesión social
Ao longo de 2022 o Ministerio de Transportes, Mobilidade e Axenda Urbana transferiu un total de 410 millóns de euros ao Goberno de Canarias para actuacións en materia de estradas no marco dos convenios subscritos en 2006 e 2018, asinándose o pasado 29 de decembro unha segunda adenda cun incremento do importe total do último convenio ata os 1.473 millóns de euros en horizonte temporal ata 2027.
Asinouse así mesmo un protocolo de colaboración con Canarias para reforzar as axudas transitorias ao transporte público colectivo do Arquipélago e, así, elevar ao 50% o desconto nos abonos e títulos multiviaje durante 2022, adxudicándose ademais 4,2 millóns de euros para a xestión do servizo da liña marítima de interese público entre a Península e as Illas Canarias, e 25,8 millóns de euros para a construción dun dique peirao en Puerto del Rosario (Forteventura).
Os Orzamentos Xerais do Estado para 2023 aprobados en data o ano pasado inclúen 75 millóns de euros en subvencións ao transporte marítimo de residentes e 427 millóns de euros para tráfico aéreo regular.
Ademais, son xa 62.821 as persoas (27.782 fogares) que en Canarias se benefician do Ingreso Mínimo Vital posto en marcha polo Goberno de España, que destinou así mesmo 9,9 millóns de euros ao Arquipélago dentro da distribución territorial do “Programa de protección á familia e atención á pobreza infantil”, ao que se engaden 98,7 millóns de euros en políticas de coidados e dependencia (56,8 millóns de euros corresponden ao “Plan de choque en dependencia”).
Un total de 146,2 millóns de euros foron destinados a políticas activas de emprego para a cidadanía de Canarias, aprobándose de novo 42 millóns de euros para o desenvolvemento do Plan Integral de Emprego de Canarias (PIEC), e con 20,5 millóns de euros para a execución de proxectos de investimento no marco do Compoñente 23 “Novas políticas públicas para un mercado de traballo dinámico, resiliente e inclusivo”.
Un total de 18,3 millóns de euros do “Plan estatal de vivenda 2022-2025” foron destinados en subvencións para axudas ao aluguer de colectivos vulnerables, para incrementar o parque público de vivenda e para o fomento da rehabilitación de vivendas en 2022; case 23 millóns de euros dedicáronse á construción de vivendas sociais de aluguer alcanzable dentro do Plan de Recuperación, Transformación e Resiliencia, e 10,6 millóns de euros destináronse ao bono aluguer novo.
No ámbito educativo, distribuíronse 3,6 millóns de euros para Canarias para o financiamento de libros de texto e materiais didácticos, así como aprobáronse 2,4 millóns de euros para a formación en competencias dixitais de nenas, nenos e adolescentes en situación de vulnerabilidade (case 2 millóns de euros adicionais para unidades de acompañamento e orientación do alumnado vulnerable), destinándose 19,6 millóns de euros para impulsar a escolarización no primeiro ciclo de Educación Infantil coa creación de 1.293 prazas públicas e gratuítas.
En FP, destináronse a Canarias 17,8 millóns de euros para o impulso de “Plan de modernización da Formación Profesional” e 53,3 millóns de euros no ámbito da Formación Profesional para o Emprego, seleccionándose tres centros canarios para a rede estatal de centros de excelencia en FP, aos que se destinarán 3 millóns de euros para impulsar ecosistemas innovadores, novas metodoloxías e últimas tecnoloxías.
Un total de 10,6 millóns de euros destináronse a Canarias para a loita contra a Violencia de Xénero, entre os que se atopan os 5,9 millóns de euros destinados directamente á Comunidade Autónoma no marco do Pacto de Estado, e destacando así mesmo o labor da Delegación do Goberno pola extensión da colaboración da Policía Local na protección das vítimas, con máis do 80% dos termos municipais canarios cubertos por esta rede de protección.
Transición ecolóxica e resposta á crise pola guerra en Ucraína
No ámbito da transición ecolóxica, destináronse 9,8 millóns de euros á xestión de residuos e a economía circular; 11 millóns de euros para enerxía limpa; 17 millóns de euros para autoconsumo e almacenamento residual; 41,3 millóns de euros para zonas de baixas emisións; 16,5 millóns de euros para eficiencia enerxética e economía circular en empresas turísticas; 65,5 millóns de euros para modernización de regadíos, e 14 millóns de euros para a subvención da desalación e extracción de auga para regas agrícolas.
No segundo semestre de 2022 aprobouse definitivamente o traspaso de funcións e servizos da Administración Xeral do Estado á Comunidade Autónoma de Canarias en materia de ordenación e xestión do litoral a través do Real Decreto 713/2022, do 30 de agosto.
O sector primario canario é destinatario de 2,8 millóns de axudas por parte do Goberno de España para paliar as consecuencias económicas da guerra en Ucraína, á vez que 50.354 persoas figuran como beneficiarias dos 200 euros de axuda para familias con menos ingresos e patrimonio, ao que se suman os 14,2 millóns de euros para financiar o 30% do desconto no transporte público e os 400 euros adicionais que se destinarán a 47.836 estudantes bolseiros en Canarias.
Recuperación da illa dA Palma
O Goberno, quen creou o ano pasado o Comisionado Especial para a Reconstrución da illa dA Palma, mobilizou máis de 415 millóns de euros para a reconstrución dA Palma tras a erupción do volcán, así como destinou 7,7 millóns de euros para o plan de recuperación turística, destinando así mesmo 38,5 millóns de euros para obras de reparación ou reconstrución de infraestruturas aos concellos de Tazacorte, El Paso e Los Llanos de Aridane, e ao Cabildo Insular dA Palma.
Ademais púxose en marcha a construción dunha nova estrada entre Porto Naves e o cruzamento coa estrada LP-215 en Tazacorte que permitirá restablecer a conexión viaria na vertente occidental dA Palma, cun tramo de estrada convencional de 3,9 quilómetros de lonxitude e un investimento aproximado de 38 millóns de euros, da que se executaron uns 11 millóns aproximadamente a data do 23 de decembro de 2022.
A Delegación do Goberno en Canarias tramitou 30 millóns de axudas para unhas 500 persoas afectadas pola erupción do volcán pola perda da súa vivenda, e en total máis de 20.000 persoas, entre familias, traballadores, empresas e agricultores, son beneficiarias dalgunha das axudas dispostas para facer fronte á emerxencia volcánica nA Palma.
Ademais, o Goberno de España aprobou recentemente o Real Decreto-lei 20/2022, do 27 de decembro, que prorroga os beneficios fiscais e outras medidas para seguir axudando a empresas e cidadáns afectados a facer fronte á situación excepcional ocasionada pola erupción volcánica rexistrada na illa dA Palma hai un ano.
A norma, entre outras medidas, mantén a moratoria de préstamos hipotecarios e non hipotecarios para as persoas afectadas que a solicitaron, estende a condición de beneficiarias das axudas por danos materiais na vivenda habitual ás persoas usufrutuarias, permitindo o acceso ás axudas ás mulleres viúvas, e prorroga así mesmo os beneficios fiscais no IBI e no IAE ás zonas nas que as medicións de gases impiden que os afectados poidan volver ás súas casas ou reabrir os seus negocios.
Outra das medidas acordadas no Consello de Ministros de finais de decembro pasado afecta os expedientes de regulación temporal de emprego derivados das situacións de forza maior provocadas pola erupción volcánica, dispóndose de novo a prórroga das medidas extraordinarias xa previstas para paliar a esta situación ata o 30 de xuño de 2023, e establécese que os traballadores autónomos que viñesen percibindo o 31 de decembro de 2022 a prestación extraordinaria por cesamento de actividade poderán seguir percibíndoa.
Reduciuse ademais nun 20% o rendemento neto que serve de base para calcular o IRPF no caso de contribuíntes que desenvolvan actividades económicas, empresariais ou profesionais nA Palma, e un 60% de dedución no Imposto da Renda no caso das persoas físicas.
En 2022 puxéronse en marcha ademais os proxectos que culminan a distribución dos 63 millóns de euros do Plan Extraordinario de Emprego e Formación para A Palma aprobado a finais de 2021 polo Goberno de España para facer fronte ás consecuencias da emerxencia polo volcán.
E aprobáronse uns Orzamentos Xerais do Estado para 2023 que contan cunha previsión de 136 millóns de euros orzados para a illa dA Palma.