O Consello de Ministros aprobou un acordo polo que se determina a sede física do futuro Consorcio “Centro Nacional de Vulcanología” que será situada na illa de La Palma, complementada co ecosistema científico e de innovación de Tenerife.
O ministro de Política Territorial e Memoria Democrática, departamento do que dependeu o expediente, celebrou a noticia. Ángel Víctor Torres remarcou que “hoxe se resolveu a localización dunha infraestrutura que foi solicitada en 2021 para Canarias e que se converterá nun referente mundial en coñecemento, no estudo científico e na prevención de riscos, ao estar localizada nunha zona con actividade”.
A ministra de Ciencia, Innovación e Universidades, Diana Morant, destacou que a posta en marcha do centro “permitirá integrar datos, homoxeneizar criterios e reforzar a coordinación entre a comunidade científica e as administracións, actuando como referencia técnica en todo o país a nivel vulcanológico”, e lembrou que o modelo de consorcio con Canarias “garante corresponsabilidade e arraigamento territorial, en liña coa aposta do Goberno de España por unha ciencia descentralizada que impulsa a transformación social e económica de todos os territorios”.
A creación do Centro Nacional de Vulcanología incluíuse na Lei de Orzamentos Xerais do Estado para o ano 2023 e o Consorcio contará coa participación da Administración Xeral do Estado -a través do Ministerio de Ciencia, Innovación e Universidades- e da Administración da Comunidade Autónoma de Canarias. Amas administracións achegarán recursos ao 50% para o seu sostemento.
O Real Decreto 209/2022 estableceu o procedemento para a determinación das sedes físicas das entidades pertencentes ao sector público institucional estatal e creou a Comisión consultiva para a determinación das sedes, de forma que a elección da sede do Centro Nacional de Vulcanología realizouse seguindo un procedemento obxectivo e competitivo.
O procedemento para a determinación da sede física do Consorcio iniciouna o Consello de Ministros, na súa reunión do 2 de setembro de 2025, mediante a tramitación de urxencia, contemplada así mesmo no Real Decreto 209/2022
A Comisión Consultiva para a determinación das sedes das entidades pertencentes ao sector público institucional estatal adoptou posteriormente, o pasado 16 de setembro, o informe coa relación de criterios a ter en conta para determinar a localización, publicado no BOE o 24 de setembro.
Conforme a iso, iniciouse o prazo dun mes para que as asembleas lexislativas e os consellos de Goberno das comunidades autónomas, así como os órganos plenarios das entidades locais, presentasen as súas candidaturas ao Ministerio de Política Territorial e Memoria Democrática.
A Palma, única candidatura presentada para albergar o Consocio
El pasado 24 de octubre finalizó el plazo de un mes para presentar candidaturas, habiéndose recibido una única candidatura, presentada de forma conjunta por el Cabildo Insular de La Palma y el Cabildo Insular de Tenerife.
A Comisión Consultiva, reunida o 1 de decembro, aprobou o ditame á vista das candidaturas presentadas, recomendando a súa localización na illa dA Palma, complementada co ecosistema científico e de innovación de Tenerife, e elevándoa ao Consello de Ministros, que hoxe aproba este acordo.
Canarias, único territorio español con vulcanismo activo
O Goberno valora que as Illas Canarias é o único territorio español con vulcanismo activo e con historial de xestión de risco vulcanológico, destacando a erupción de 2021 de Tajogaite, Cumbre Vieja, na illa dA Palma, polo que ofrece oportunidades de investigación sobre o terreo, tanto desde o punto de vista científico, como social, para abordar as externalidades asociadas, en termos de resolver problemas reais de ordenación do territorio, planificación de emerxencias, comunicación do risco e protección civil e dos sectores económicos vitais.
Se destaca, en particular, que a candidatura ofrece unha oportunidade única para converter o noso país en líder mundial na xestión integral do fenómeno volcánico en rexións volcánicamente activas, fomentando o intercambio de coñecementos entre grupos de investigación e promovendo a cooperación científica, co propósito de aumentar a súa proxección internacional e contribuír ao desenvolvemento das zonas volcánicas.
