Secretaría de Estado de Memoria Democrática, A Moncloa, Madrid (España)
Tras o comezo das exhumaciones nas criptas do Val de Cuelgamuros o pasado 12 de xuño de 2023 para a procura de 133 persoas alí inhumadas e reclamadas polos seus familiares, o secretario de Estado de Memoria Democrática, Fernando Martinez López e o equipo técnico forense, reuníronse cos familiares nunha sesión informativa co fin de dar a coñecer os avances realizados nos traballos de procura e identificación dos restos depositados nas criptas da Capela do Santo Sepulcro.
Notificóuselles que o pasado 15 de xuño produciuse o achado no nivel 0 da esta capela dunha caixa, a 198, que contén os restos de doce civís asasinados por grupos falanxistas no verán de 1936 en Fuente el Saúz e Aldeaseca, procedentes respectivamente de Navalmoral da Serra e de Palleiras de Adaja, (Ávila). Entre eles o dunha muller, reclamada polos seus familiares.
Dada a máxima dificultade que teñen estes traballos de exhumaciones, o achado foi posible grazas ao excelente traballo do equipo técnico e a existencia de dúas únicas fotos que tomou un fotógrafo da axencia EFE dentro das criptas o 23 de marzo de 1959. Neste nivel hai un total de 1057 caixas cos restos de 4.266 persoas.
Tras as análises antropolóxicas e xenéticas, o Instituto Nacional de Toxicoloxía e Ciencias Forenses (INTCF) avanzou oficialmente á Secretaría de Estado de Memoria Democrática a identificación xenética de catro das persoas: Valerico Canles Jorge, Emilio Caro García, Flora Labajos Labajos e Román González Enrique.
Felix Bolaños, ministro da Presidencia Relacións coas Cortes e Memoria Democrática comunicou telefonicamente a noticia aos familiares de quen foron identificados xeneticamente.
Ao longo do encontro, o equipo forense deu coñecer pormenorizadamente aos familiares todo o proceso técnico que se está levando a cabo e avanzou que os traballos xa alcanzaron o nivel 2, no que están inhumados os restos dos irmáns Lapeña e doutras vítimas procedentes de Zaragoza.
As exhumaciones, por tanto, continúan sen pausa, de acordo con a vontade decidida do Goberno de España de colocar ás vítimas da guerra e a ditadura no centro da acción do Executivo en materia de memoria co obxectivo de reparar canto antes a dor de quen levan décadas tentando recuperar os restos dos seus seres queridos para darlles unha digna sepultura.
No momento que se produza algunha outra novidade, o secretario de Estado de Memoria Democrática comprometeuse a seguir informando os familiares das victimas inhumadas en Cuelgamuros que foron reclamadas.