A Unidade de Coordinación contra a Violencia sobre a Muller da Delegación do Goberno en Navarra celebrou hoxe, no Planetario de Pamplona, a sexta xornada sobre Violencia contra a Muller dentro dos actos conmemorativos do 25N, o Día Internacional da Eliminación da Violencia contra a Muller. Unha xornada na que se abordou a violencia sexual entre os mozos cuxa apertura correu a cargo do delegado do Goberno en Navarra en funcións.
Valentín Velasco ha señalado que, si bien se han incrementado los delitos conocidos contra la libertad e indemnidad sexual, son delitos que gozan de un alto grado de eficacia policial. Así, en 2021 se esclarecieron el 81,2 por ciento de ellos, según los datos del Ministerio del Interior.
Ha destacado, además, el “intenso” trabajo que ha realizado y sigue realizando el Gobierno de España en la lucha contra la violencia sobre las mujeres en todas sus manifestaciones. Entre otras medidas, ha destacado la puesta en marcha del “Plan España te protege contra la violencia machista”, dotado con 153,4 millones de euros, que tiene por objetivo extender y hacer accesible a todas las potenciales víctimas de todas las formas de violencia contra las mujeres los servicios de atención integral. Dentro de este Plan, se prevé la creación y apertura de los Centros de Crisis 24h dirigidos a mujeres y víctimas supervivientes de violencia sexual que, en el caso de Pamplona, está previsto que abra sus puertas a principios del año que viene.
Violencia sexual e novas: e agora que?
O primeiro relatorio da xornada correu a cargo de Lydia Delicado, doutora en Ciencias Humanas e da Educación, que falou sobre a hipersexualización cultural, a pornografía e a violencia sexual na sociedade dixital. Destacou que as industrias culturais só promocionan unha idea concreta de muller, non unha idea diversa, e é unha idea baseada na sexualización e na mercantilización do corpo. A muller sitúase desde unha posición de obxecto sexual que xera deshumanización. O mesmo ocorre, dixo, cos contidos que se derivan da pornografía, que normaliza a agresividade sexual e traslada unha mensaxe legitimador da violencia.
Pola súa banda, o catedrático de Psicoloxía Antonio Andrés Pueyo reflexionou sobre a pederastia, a pedofilia e o risco de violencia sexual contra os menores. A sociedade actual, di, ten menos violencia que nunca pero esta é moi preocupante. Como elemento positivo, considera que a violencia sexual forma parte cada vez máis da axenda social, pero cre que é necesario avanzar na chamada prevención secundaria, en casos de risco como os derivados de persoas que cumpriron as súas condenas, por exemplo, por pederastia. Entende que a prevención do delito sexual non debe centrarse só na vítima senón, tamén, no agresor e na súa contorna.
O psicólogo forense José Manuel Muñoz falou sobre a proba preconstituida, a valoración e a credibilidade do testemuño dos menores que sufriron abusos sexuais. Sinalou que o testemuño das vítimas é fundamental na violencia sexual e é o medio probatorio máis importante nestes casos. Así mesmo, o informe psicolóxico forense ten, tamén, unha importante repercusión nos estes casos.
Sobre o tratamento e a intervención cos agresores sexuais tanto no centro penal como no medio ambulatorio ha reflexionado Josean Echauri, que é doutor en Psicoloxía e socio fundador do PSIMAE (Instituto de Psicoloxía Xurídica e Forense). Explicou que non hai un único perfil do agresor sexual. Si que hai agresores sexuais reincidentes non especializados, agresores reincidentes especializados, e agresores sexuais non reincidentes, que constitúen o grupo máis numeroso. Cada un destes tipos ten unhas características concretas. Echauri sinalou que hai varios modelos de intervención con agresores e o tratamento inclúe a avaliación, a terapia individual, a terapia grupal e a fase de seguimento. O proceso dura en torno a dous anos e inclúe a intervención nas áreas conductual, cogonitiva, emocional e sexual. A maioría dos agresores que se somete a tratamento non reincide, destacou.
La jornada ha terminado con la intervención de la psicóloga Juana Azcárate, que ha hablado sobre el tratamiento de los casos de violencia sexual dentro de las organizaciones que trabajan con menores. Ha destacado la importancia de no cuestionar la credibilidad del testimonio de la víctima cuando se produce la revelación de esos abusos.