• Las actuacións teñen como obxectivo fundamental recuperar o equilibrio hidrodinámico, reducir a erosión, reforzar o leito e estabilizar a pendente dos tramos de canle considerados.
• El río Manzanares e o arroio Culebro sufriron importantes variacións morfolóxicas provocadas pola alteración dos seus caudais como consecuencia a degradación e o empobrecemento da contorna fluvial, afectando á vexetación e á fauna de ribeira
• El proxecto, financiado con fondos europeos NextGenerationEU, supera os 3,3 millóns de euros orzados e finalizará a finais de xuño de 2026.

A Confederación Hidrográfica do Texo (CHT), organismo autónomo adscrito ao Ministerio para a Transición Ecolóxica e o Reto Demográfico, puxo en marcha o proxecto de recuperación e mellora do río Manzanares e do arroio Culebro situados no termo municipal de Xetafe (Madrid). Estas actuacións, financiadas pola Unión Europea a través do programa NextGenerationEU, teñen como obxectivo a recuperación do equilibrio hidrodinámico de ambas as canles considerando os condicionantes que impón a xeoloxía, a hidromorfología actual da canle e o réxime hidrolóxico alterado. El proxecto conta cun orzamento de 3.3 M€, estando prevista a súa finalización para xuño de 2026.

Las actuacións, encamiñadas a recuperar o equilibrio hidrodinámico da canle, reducir a erosión, reforzar o leito fluvial e estabilizar as marxes, enmárcanse nas competencias da Confederación Hidrográfica, conforme ao disposto polo Texto Refundido da Lei de Augas (Real Decreto Lexislativo 1/2001, do 20 de xullo).

El proxecto de recuperación e mellora do río Manzanares e do Arroio Culebro conta con informe ambiental favorable da Comunidade de Madrid que considera compatible a actuación coa normativa vixente en materia de espazos protexidos dado que se trata de obras de mellora, orientadas a recuperar o equilibrio hidrodinámico en ambas as canles e a diminuír a capacidade erosiva dos mesmos, mellorando a estrutura e composición da vexetación de ribeira e a estabilidade dos noiros.

ACTUACIÓNS NO ARROIO CULEBRO

El arroio Culebro é unha canle moi afectada pola dinámica erosiva do río xerada polo cambio de uso de chan da bacía desde 1956 que comportou a impermeabilización de gran parte da superficie da bacía, como consecuencia da expansión das zonas urbanizadas, e agravada polo importante caudal vertido polas dúas grandes EDAR situadas na zona (Culebro bacía media alta e bacía baixa), factores que contribuíron á xeneralización da erosión nas marxes da zona. Estes procesos erosivos levaron á degradación e empobrecemento da contorna fluvial, afectando tanto á vexetación de ribeira, como ás poboacións de fauna ligadas ao mesmo.

Las actuacións no arroio Culebro localízanse en cinco tramos situados entre a EDAR Arroio Culebro Bacía Media Alta e o final do Polígono Industrial Os Gavilanes de Xetafe (Madrid). Estas actuacións baséanse en técnicas estruturais de enxeñaría para protección da canle, tanto no leito como nas marxes, que permitan estabilizar o terreo, disipar a enerxía e evitar a acción directa da auga sobre elas. Tamén se estabilizarán os noiros mediante o seu tendido e coa plantación de especies de ribeira correspondentes á serie de vexetación da zona.

ACTUACIÓNS NO RÍO MANZANARES

O río Manzanares sufriu importantes variacións morfolóxicas provocadas pola alteración da súa dinámica fluvial como consecuencia da urbanización e a gran poboación que recolle a súa bacía. Por este motivo, xustifícase a necesidade de establecer unha serie de medidas correctoras para paliar os estes efectos.

En estes primeiros traballos, vanse a levar a cabo diversas actuacións desde a EDAR de Butarque ata a confluencia do arroio Culebro no termo municipal de Xetafe (Madrid). En concreto, está previsto realizar tratamentos selvícolas en ambas as marxes ao longo de todo o tramo, con eliminación de especies exóticas e plantación posterior para mellora da orla de vexetación, descompactación de sedimentos para permitir a súa mobilización polo caudal circulante; así como o reforzo e protección do noiro da marxe dereita dun tramo do río.

Se pode consultar máis información sobre o proxecto de recuperación e mellora do río Manzanares e do arroio Culebro situados no termo municipal de Xetafe (Madrid) no seguinte apartado web do CHT: https://www.chtajo.es/actuaciones-culebro-e-manzanares