O Consello de Ministros acordou este luns declarar Zona Afectada Gravemente por unha Emerxencia de Protección Civil (ZAEPC) 28 comarcas danadas por distintos fenómenos meteorolóxicos adversos e incendios forestais rexistrados nas comunidades autónomas de Andalucía, Aragón, Castela e León, Castela-A Mancha, Cataluña, Comunitat Valenciana, Illes Balears, Comunidade de Madrid e Rexión de Murcia durante este mes de setembro.
Entre estas emerxencias destaca a depresión illada en niveis altos (DANA) que provocou precipitacións persistentes, xeneralizadas e nalgúns puntos de extremada forza desde a madrugada do día 2 de setembro, que causaron a morte de oito persoas e numerosas incidencias en practicamente todas as provincias das comunidades autónomas afectadas.
O delegado do Goberno de España en Castela-A Mancha, Francisco Tierraseca, destacou “a rápida resposta” do Executivo que preside Pedro Sánchez, que evidencia que “cada vez se acurtan máis os tempos de resposta” e permite que as axudas “cheguen cada vez antes” ás persoas afectadas.
As choivas torrenciais produciron ademais inundacións en rúas, baixos, garaxes e estradas, desprendementos, cortes puntuais de electricidade e problemas de circulación de trens, así como numerosos danos en infraestruturas e en bens públicos e privados, cultivos e explotacións agropecuarias, polígonos industriais e outras instalacións produtivas.
La decisión del Consejo de Ministros abre la vía para que los afectados por estas emergencias puedan solicitar las ayudas previstas para paliar daños personales; daños materiales en vivienda y enseres y en establecimientos industriales, mercantiles y de otros servicios; así como las que corresponden corporaciones locales cuyos territorios se vieron afectados por las lluvias.
A este respecto, Tierraseca incidiu en que esta Declaración “vai permitir aos municipios en Castela-A Mancha afectados pola DANA dos primeiros días de setembro” poidan empezar a tramitar xa os seus expedientes de axudas. “Desde a Delegación do Goberno, e desde as distintas subdelegacións -sinalou- imos canalizar esa información a través dos concellos”, ao ser as administracións “máis próximas” ás persoas afectadas.
Estas axudas concédense con apoio no principio de solidariedade interterritorial e de maneira subsidiaria, para complementar as actuacións que, en exercicio das súas competencias, teñen encomendadas das comunidades autónomas.
AXUDAS DIRECTAS
As medidas de recuperación previstas neste acordo, previstas no Real Decreto 307/2005, do 18 de marzo, e cuxa execución corresponde ao Ministerio do Interior, son as seguintes:
• Axudas por falecemento ou por incapacidade absoluta e permanente: 18.000 euros.
• Axudas por destrución ou danos en aveños de primeira necesidade: o custo cun límite de 2.580 euros.
• Axudas por destrución total da vivenda habitual: o custo dos danos, cun máximo de 15.120 euros.
• Axudas por danos á estrutura da vivenda habitual: o 50% dos danos, cun máximo de 10.320 euros.
• Axudas por outros danos na vivenda habitual: o 50% dos danos, cun máximo de 5.160 euros.
• Axudas por danos a elementos comúns dunha comunidade de propietarios: o 50% dos danos, cun máximo de 9.224 euros.
• Axudas a persoas físicas ou xurídicas que levasen a cabo prestacións persoais e de bens: o importe total dos gastos.
• Axudas aos titulares de establecementos industriais, mercantís e de servizos, incluídos os agrarios, marítimo-pesqueiros e turísticos: ata 9.224 euros.
• Axudas a corporacións locais por gastos derivados de actuacións inaprazables: entre o 50% e o 100%, segundo os casos.
• O acordo tamén prevé a posibilidade de que se aprobe unha exención das taxas do Organismo Autónomo Xefatura Central de Tráfico para duplicados de permisos de circulación ou condución, así como baixas de vehículos sinistrados.
OUTRAS MEDIDAS
• Beneficios fiscais: o Ministerio de Facenda e Función Pública concretará a exención na cota do Imposto sobre Bens Inmobles e a redución na cota do Imposto sobre Actividades Económicas que corresponden aos receptores destas axudas, que como é habitual estarán exentas do Imposto sobre a Renda das Persoas Físicas as axudas por danos persoais.
• Medidas laborais e de Seguridade Social: os ministerios de Traballo e Economía Social e de Inclusión, Seguridade Social e Migracións poderán desenvolver medidas laborais e de Seguridade Social como bonificacións e exencións de cotas de Seguridade Social.
• Ayudas a las corporaciones locales: el Ministerio de Política Territorial concederá ayudas, por un importe de hasta el 50%, a los proyectos que ejecuten las entidades locales para reparar infraestructuras, instalaciones y equipamientos municipales.
• Danos en infraestruturas públicas e dominio público: os restantes ministerios, no ámbito das súas competencias, poderán declarar zona de actuación especial, así como a emerxencia das obras, para reparar os danos causados en infraestruturas de titularidade pública ou no dominio público.
• É importante sinalar que as axudas por danos en explotacións agrarias non están recollidas neste acordo, pois están cubertos por un sistema propio de aseguramiento, como é o Sistema de Seguros Agrarios Combinado, que se foi ampliando progresivamente, para cubrir, mesmo, infraestruturas, e que permite atender as necesidades do sector agrario ante este tipo de catástrofes naturais. O que si prevé o acordo é a diminución dos módulos de IRPF para os afectados por este tipo de danos.