O ministro de Política Territorial e Memoria Democrática, Ángel Víctor Torres, actualizou os datos da achega do Goberno de España desde a erupción do volcán ata este momento, con 1.237,5 millóns de euros en total. “Se ben, hai que seguir traballando para a recuperación definitiva da illa, sabendo que moitos soños dos palmeiros e palmeiras non se van a recuperar, si podemos afirmar que as axudas achegadas polo Goberno de España representan case o 72% do diñeiro público mobilizado na illa”, segundo datos do Comisionado para a reconstrución dA Palma e dos servizos de Intervención Xeral, “que son datos públicos, transparentes e comprobables”.
Torres destacou os 53,7 millóns de euros achegados polo Ministerio de Política Territorial e Memoria Democrática para a reconstrución de infraestruturas municipais; 58,1 millóns do Ministerio de Interior; 108,9 millóns de Transición Ecolóxica; 33,5 millóns de Agricultura, Pesca e Alimentación; 240,7 millóns en axudas a empresas ou do Consorcio de Seguros; 135 millóns para os plans de emprego específicos dA Palma; 56,2 millóns de Transportes; ou 478,5 millóns de axudas directas ou medidas fiscais impulsadas por Facenda.
Son cifras actualizadas que compartiu hoxe o ministro na súa comparecencia no Congreso dos Deputados para defender e solicitar a validación do Real Decreto-lei 13/2025, do 25 de novembro, polo que se adoptan novas medidas complementarias urxentes para a recuperación económica e social da illa dA Palma tras os danos ocasionados polas erupciones volcánicas.
Torres lembrou que este Real Decreto-lei “é un exemplo máis do alto cumprimento do acordo de investidura e de lexislatura asinado sobre a Axenda Canaria”, cuxos compromisos se desenvolveron con transferencias ordinarias e tamén coa aprobación deste Real Decreto-lei, trasladando ao marco lexislativo, en exclusiva para os asuntos da illa dA Palma, aqueles aspectos que precisaban aprobación normativa en 2025. “Respectamos e cumprimos o que asinamos para para a presente lexislatura”, remarcou, ao mesmo tempo que avanzou que en próximas datas aprobaranse novas transferencias para o consecución de máis obxectivos da Axenda Canaria.
Medidas contempladas no Real Decreto-lei
Torres explicou na súa comparecencia as catro medidas principais que desenvolve o Real Decreto-lei:
1) Bonificación do 60% do IRPF, o que representa que 111 millóns de euros queden nas familias palmeiras.
2) Moratoria do pago do principal e dos intereses dos agricultores que deban préstamos e créditos con e sen garantía hipotecaria nos municipios dEl Paso, Los Llanos de Aridane e Tazacorte.
3) Prórroga de axudas do Ministerio de Transición Ecolóxica que viñan reguladas no artigo 46 do Real Decreto-lei 20/2021, para que o Goberno de Canarias e o Cabildo dA Palma poidan executar os proxectos do viveiros en Puntallana, un novo edificio do PLOCAN en Tazacorte e o hotel escola Monterrey dEl Paso.
4) Uso do superávit por contía de 100 millóns de euros para, como se establece no apartado segundo da exposición de motivos do RDL, “financiar axudas destinadas a persoas físicas e entidades afectadas pola erupción volcánica da illa da Palma, principalmente os danos aos predios agrarios e compensacións pola construción de infraestruturas sobre predios expropiados ou danados polas coadas volcánicas.”
En este cuarto punto, o ministro detallou que o Ministerio de Facenda permite así, cunha actuación única, que o Goberno de Canarias use o superávit para paliar fundamentalmente as perdas de rendas e danos aos agricultores, cunha medida que permite de forma excepcional destinar 100 millóns de euros superávit a unha cuestión que non é un investimento financieramente sustentable.
Colaboración interadministrativa “exemplar”
Torres lembrou que desde a erupción, en setembro de 2021, hai habido unha colaboración interadministrativa “exemplar” que permitiu que no momento da emerxencia non houbese vítimas mortais como consecuencia directa da erupción; que fose un caso de éxito da ciencia, a prevención e a responsabilidade; e que a recuperación socioeconómica haxa avanzado con indicadores cada vez máis positivos.
O ministro puxo en valor o esforzo xunto ás administracións canarias na activación de recursos e mecanismos para a recuperación, e remarcou que “desde o Goberno de España manteremos sempre a predisposición e o diálogo institucional para a mellora da vida dos palmeiros e as palmeiras”.