Anxo Víctor Torres, ministro de Política Territorial e Memoria Democrática, presentou no Club Século XXI o ciclo de mesas redondas “A conquista de liberdade de expresión. Os semanarios “Cadernos para o diálogo”, “Triunfo” e “Cambio 16”, enmarcado na programación da conmemoración ‘España en liberdade. 50 anos’. Nesta primeira sesión, xunto ao ministro Torres, participou Óscar Alzaga, catedrático de Dereito Constitucional e Político, e María Paz Pando, profesora de Historia Contemporánea na Universidade de Salamanca.
Para poder coñecer cunha visión completa sobre como foi posible a transformación de España da ditadura á democracia, resulta imprescindible achegarse á prensa que se publicaba nos anos anteriores e posteriores á morte do xeneral Franco, en 1975. Sobre todo, coñecer as revistas de opinión que, desde antes do fin da ditadura, foron familiarizando aos españois con conceptos como liberdades públicas, reconciliación nacional, pluralismo político, imperio da lei, liberdade de expresión e, en xeral, o catálogo de dereitos que logo quedarían plasmados na Constitución de 1978.
Así, revistas como “Cadernos para o diálogo”, “Triunfo” e “Cambio 16” foron a avanzada da democracia nuns anos nada fáciles para a liberdade de prensa.
A primeira sesión do ciclo centrouse en “Cadernos para o diálogo”, a publicación creada en 1963 polo exministro franquista de Educación, Joaquín Ruiz Giménez. Adscrita á democracia cristiá, nela avogábase por restañar as feridas da Guerra de España e unha reforma política pactada. A súa influencia foi tan notoria que ata 150 parlamentarios das primeiras Cortes democráticas de 1977 estiveran dunha maneira ou outra vinculados á revista, ademais de escritores como Jorge Guillén e Juan Goytisolo.
“Triunfo” foi, pola súa banda, plataforma cultural da esquerda e outro dos grandes referentes democráticos da época. Recibiu sancións por un número especial publicado o 24 de abril de 1971 dedicado á crise do matrimonio que foi considerado atentatorio contra a moral pública. A exxuíza e exalcaldesa de Madrid, Manuela Carmena, colaborou nese número avogando polo matrimonio civil. En “Triunfo” colaboraron, entre outros, Manuel Vázquez Montalbán, Luís Carandell e Manuel Vicent.
“Cambio 16” foi fundada en 1971 polo xornalista Juan Tomás de Salas, no seu empeño por editar unha publicación que servise como plataforma para combater o franquismo e reivindicar a España democrática. Dúas semanas despois da morte de Franco, “Cambio16” publícase co título: "A cousa ponse en marcha", pedindo un cambio de goberno para facer política nova. Ao longo de 1975, “Cambio 16” convértese na publicación con maior tirada do país alcanzando 197.276 exemplares. En 1976, superaría todas as expectativas ao lograr unha tirada de 347.918 exemplares e unha cota do 46,1% do mercado de revistas.
O secretario de Estado de Memoria Democrática, Fernando Martínez, e a comisionada para os 50 anos de España en liberdade, Carmina Gustrán, participaron do acto no Club Século XXI.
