Senado, Madrid

O secretario de Estado de Memoria Democrática, Fernando Martínez López, celebrou que o Congreso Internacional «O Trienio Liberal douscentos anos despois» servise para «coñecer unha historia que ten moitísimo que ver en todo o que son os antecedentes da Democracia e do Estado de Benestar que temos, que dalgunha maneira empézase a alumar durante este período».

«Estes dous días e medio de reflexións e debates permitíronnos desde a Secretaría de Estado de Memoria Democrática rescatar do esquecemento o Trienio Liberal e rescatámolo dunha maneira oficial. O Goberno rescata un período moi importante para a memoria deste país, porque estes días nos/nos atopamos coas raíces do presente, cun conxunto de ideas e de propostas dun tempo moi rico en innovacións e sobre todo de fórmulas de articulación política recollidas ao longo do tempo por practicamente todas as familias políticas», subliñou Martínez López momentos antes de clausúraa do Congreso.

Fernando Martínez López engadiu que os ensinos que se desprenden do Congreso Internacional sobre o abrupto final do Trienio convidan a «reflexionar» sobre os perigos aos que se enfrontan as democracias: «Hoxe máis que nunca debemos estar alerta ante os novos perigos, que son os novos totalitarismos e os neofascismos que empezan a estar presentes xa nas institucións».

Tamén o catedrático de Dereito Constitucional da Universidade de Oviedo e codirector do Congreso, Ignacio Fernández Sarasola, realizou un «balance moi positivo» do encontro de especialistas. «O que se achegou é unha perspectiva pluridisciplinar que creo que ata agora faltaba, con profesores de moi distintos ámbitos, que deron a súa visión de aspectos moi distintos do Trienio Liberal. Verteu unha visión moi plurifacética e moi completa, enchendo todas as pezas dun quebracabezas. Quedarán sempre cousas por facer, pero a visión pode servir para marcar unha pauta dos estudos que se poidan abordar sobre o Trienio», concluíu.

O Congreso Internacional «O Trienio Liberal douscentos anos despois» finalizou esta tarde tras unha xornada na que se abordaron asuntos como a organización territorial, analizada polo catedrático da Universidade de León, Francisco Carantoña, quen resaltou a «descentralización e democratización» que se produciu nese período. O secretario de Estado de Política Territorial, Alfredo González Gómez, moderador da mesa, lembrou que «unha das reformas máis importantes» do período foi precisamente a da administración, «necesaria para implantar a orde liberal fronte á estrutura do Antigo Réxime, fundamental para a vertebración do territorio e o seu goberno».

O papel da prensa e a liberdade de expresión foi obxecto doutra das sesións, cun relatorio da profesora da Universidade de Cádiz Beatriz Sánchez Hita e a intervención como convidada da xornalista Montserrat Boix, de RNE, e do director dO Español, Pedro J. Ramírez, quen celebrou a organización do congreso sobre un período histórico que situou como «embrión de todos os grandes temas que vertebraron a historia da España contemporánea».

A loita pola igualdade no período histórico, cando non existía o sufraxio universal, abriu as sesións vespertinas cun relatorio por videoconferencia da profesora da Universidade de Barcelona Elena Fernández, e intervencións da letrado das Cortes e exdelegada de Goberno en Violencia de Xénero, Branca Hernández Oliver, e as profesoras Claudia Rosas Loureiro (Pontificia Universidade Católica do Perú) e María Cruz Romeo (Universidade de Valencia). A presidenta da Comisión de Igualdade do Congreso dos Deputados e moderadora da mesa, Carmen Calvo, subliñou a pertinencia de dedicar un apartado específico ás mulleres no Trienio. «O Estado representativo arrinca locamente sen contar connosco. A igualdade arrincaba sen igualdade, estabamos á marxe das liberdades», sinalou sobre a situación da muller.

A educación constitucional dos cidadáns pechou os asuntos tratados no congreso conmemorativo do bicentenario do Trienio Liberal, impulsado polo Ministerio da Presidencia, Memoria Democrática e Relacións coas Cortes, nunha mesa moderada polo embaixador permanente de España ante a UNESCO, José Manuel Rodríguez Uribes, e integrada pola relatora da Universidade de Valencia Pilar García Trobat e os invitados Pilar Ballarín Domingo (Universidade de Granada) e Olegario Negrín Fajardo (UNED).